Η αυλαία έπεσε στην αίθουσα Le Hall des Marbres του Ελεύθερου Πανεπιστημίου Βρυξελλών (ULB), σε μια ιδιαίτερα ατμοσφαιρική βραδιά. Η Πρέσβης της Ελλάδας, Σοφία Γραμματά, καλωσόρισε τους παρευρισκόμενους, τονίζοντας τη διαχρονική αξία και τη διεθνή απήχηση του καβαφικού έργου, ενώ η Γενική Γραμματέας Αποδήμου Ελληνισμού και Δημόσιας Διπλωματίας, Μάιρα Μυρογιάννη, υπογράμμισε τη σημασία τέτοιων πρωτοβουλιών για την προβολή της ελληνικής γλώσσας και ποίησης στο εξωτερικό.

Στη ζωή και το έργο του μεγάλου ποιητή εστίασαν οι κεντρικοί ομιλητές της εκδήλωσης. Η Χριστίνα Ντουνιά, Ομότιμη Καθηγήτρια του ΕΚΠΑ και μέλος της Διεθνούς Επιστημονικής Επιτροπής του Αρχείου Καβάφη του Ιδρύματος Ωνάση, παρουσίασε ενδιαφέροντα στοιχεία μέσα από την περιήγηση στη βιβλιοθήκη του ποιητή. Από την πλευρά του, ο συγγραφέας και μεταφραστής Michel Volkovitch ανέδειξε τις προκλήσεις που συνεπάγεται η μετάφραση του καβαφικού έργου.

Η βραδιά συνεχίστηκε με απαγγελίες ποιημάτων του Κωνσταντίνου Καβάφη από τη Μαρία Πατακιά, Γραμματέα του Ελληνικού ΚΥΚΛΟΥ στις Βρυξέλλες, και τη μαθήτρια του Κεστεκιδείου Ελληνικού Σχολείου Βρυξελλών, Ιωάννα Κούκια, οι οποίες συγκίνησαν το κοινό με τις ερμηνείες τους.

Μετά την προβολή ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ αφιερωμένου στον ποιητή, η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με ένα μουσικό πρόγραμμα από την Ελληνική Χορωδία Βρυξελλών, υπό τη διεύθυνση του Χρήστου Γκακούδη, με τη συνοδεία του Ανδρέα Μάντζαρη στο πιάνο και της Ματούλας Φόρτε στο μαντολίνο. Το πρόγραμμα περιλάμβανε μελοποιημένα ποιήματα του Καβάφη και τραγούδια αφιερωμένα στη Διασπορά, κλείνοντας με τον πιο συγκινητικό τρόπο μια βραδιά υψηλού πολιτιστικού επιπέδου.

Bruxelles : un hommage réussi à Constantin Cavafy entre poésie, musique et culture

Le cycle de deux journées d’hommage à Constantin Cavafy, organisé par l’Ambassade de Grèce en Belgique, s’est achevé hier soir avec une soirée riche en poésie, en musique et en émotions.

La clôture s’est déroulée dans la salle Le Hall des Marbres de l’Université libre de Bruxelles (ULB), dans une ambiance empreinte de culture et de sensibilité. L’ambassadrice de Grèce, Sofia Grammata, a accueilli le public en soulignant la portée universelle et intemporelle de l’œuvre de Cavafy, tandis que la Secrétaire générale des Grecs de l’étranger et de la diplomatie publique, Maira Myrogianni, a insisté sur l’importance de telles initiatives pour promouvoir la langue et la poésie grecques à l’international.

Les interventions principales ont permis d’approfondir la connaissance de l’œuvre et de la vie du poète. Christina Dounia, professeure émérite de l’Université d’Athènes et membre du comité scientifique des Archives Cavafy de la Fondation Onassis, a partagé des éléments issus de l’étude de la bibliothèque personnelle du poète. De son côté, l’écrivain et traducteur Michel Volkovitch a évoqué les défis liés à la traduction de cette œuvre singulière.

La soirée s’est poursuivie avec des lectures de poèmes assurées par Maria Patakia, secrétaire de l’association culturelle Hellenic Circle à Bruxelles, et par la jeune élève Ioanna Koukia, dont les interprétations ont particulièrement touché le public.

Après la projection d’un documentaire de la chaîne grecque ERT consacré à Cavafy, l’événement s’est conclu par un moment musical proposé par le Hellenic Choir of Brussels, dirigé par Christos Gakoudis, avec Andreas Mantzaris au piano et Matoula Forte au mandoline. Le programme, mêlant poèmes mis en musique et chansons sur la diaspora, a offert une clôture émouvante à cet hommage dédié à l’un des plus grands poètes grecs.

The post Με επιτυχία ολοκληρώθηκαν στις Βρυξέλλες οι εκδηλώσεις για τον Κωνσταντίνο Καβάφη appeared first on .

Την εκδήλωση άνοιξαν με τους χαιρετισμούς τους η Πρέσβυς της Ελλάδας κα Σοφία Γραμματά, η οποία ευχαρίστησε θερμά για τη φιλοξενία την κα Elisabeth Fraipont, αντιδήμαρχο Πολιτισμού στον Δήμο Λιέγης, η Γενική Γραμματέας Αποδήμου Ελληνισμού και Δημόσιας Διπλωματίας κα Μάιρα Μυρογιάννη, καθώς και ο μελλοντικός Επίτιμος Πρόξενος της Ελλάδας στη Λιέγη, κ. Γεώργιος Καρανδρέας.

Κεντρικοί ομιλητές της βραδιάς ήταν η κα Χριστίνα Ντουνιά, Ομότιμη Καθηγήτρια του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και μέλος της Διεθνούς Επιστημονικής Επιτροπής του Αρχείου Καβάφη του Ιδρύματος Ωνάση, καθώς και ο κ. Robert Laffineur, Ομότιμος Καθηγητής Αρχαιολογίας και πρώην Επίτιμος Πρόξενος της Ελλάδας στη Λιέγη. Η παρουσία του τελευταίου τιμήθηκε ιδιαίτερα, με την Πρέσβυ και τη Γενική Γραμματέα να αναγνωρίζουν τη σημαντική του συμβολή στην προβολή του ελληνικού πολιτισμού στη Βαλλονία.

Η εκδήλωση περιλάμβανε την προβολή ενός ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ αφιερωμένου στον Καβάφη, ενώ η κα Μαρία Πατακιά, Γραμματέας του πολιτιστικού συλλόγου «Ελληνικός Κύκλος Βρυξελλών», απήγγειλε με ευαισθησία επιλεγμένα ποιήματα του ποιητή, δίνοντας ιδιαίτερο τόνο στη βραδιά.

Το καλλιτεχνικό πρόγραμμα πλαισιώθηκε από τη Ελληνική Χορωδία Βρυξελλών, υπό τη διεύθυνση του κ. Χρήστου Γκακούδη, με τη συμμετοχή του κ. Ανδρέα Μαντζαρη στο πιάνο και της κας Ματούλας Φόρτε στο μαντολίνο, προσφέροντας μια ολοκληρωμένη μουσική εμπειρία.

Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με μια δεξίωση, ευγενική χορηγία της εταιρείας TAKE A BREAK SRL, προσφέροντας στους παρευρισκόμενους την ευκαιρία για περαιτέρω ανταλλαγή απόψεων σε ένα θερμό και πολιτιστικό κλίμα.

Une soirée dédiée à Constantin Cavafy à Liège, entre poésie, musique et mémoire

Une soirée culturelle de grande qualité consacrée au poète grec Constantin Cavafy s’est tenue avec succès le mardi 28 avril à l’Auditorium de la Boverie à Liège, à l’initiative de l’Ambassade de Grèce en Belgique.

Les allocutions d’ouverture ont été prononcées par l’Ambassadrice de Grèce, Mme Sofia Grammata, qui a exprimé sa gratitude envers Mme Elisabeth Fraipont, Échevine de la Culture, pour l’accueil chaleureux de la Ville de Liège, par la Secrétaire générale de l’Hellénisme de la diaspora et de la diplomatie publique, Mme Maira Myrogianni, ainsi que par le futur Consul honoraire de Grèce à Liège, M. Georgios Karandreas.

Les interventions principales ont été assurées par Mme Christina Dounia, professeure émérite de l’Université nationale et capodistrienne d’Athènes et membre du comité scientifique international des Archives Cavafy de la Fondation Onassis, ainsi que par M. Robert Laffineur, professeur émérite d’archéologie et ancien Consul honoraire de Grèce à Liège. Ce dernier a été chaleureusement salué pour son engagement remarquable en faveur de la promotion de la culture grecque en Wallonie.

La soirée a également été marquée par la projection d’un documentaire de l’ERT consacré à Cavafy, tandis que Mme Maria Patakia, secrétaire de l’association « Cercle hellénique de Bruxelles », a proposé une lecture de poèmes du grand auteur, apportant une dimension littéraire forte à l’événement.

Le programme artistique a été enrichi par la participation de la Hellenic Choir of Brussels, dirigée par M. Christos Gakoudis, avec M. Andreas Mantzaris au piano et Mme Matoula Forte au mandoline, offrant un moment musical de grande qualité.

La soirée s’est conclue par une réception conviviale, organisée avec le soutien de TAKE A BREAK SRL, permettant aux invités de prolonger les échanges dans une atmosphère chaleureuse et culturelle.

The post Κωνσταντίνος Καβάφης: Μια ξεχωριστή πολιτιστική βραδιά στη Λιέγη appeared first on .

Η εκδήλωση θα ξεκινήσει στις 18:00, με την υποδοχή των προσκεκλημένων και θα ανοίξει με χαιρετισμούς από σημαντικές προσωπικότητες. Τον λόγο θα λάβει η Πρέσβης της Ελλάδας κα Σοφία Γραμματά, ενώ θα ακολουθήσουν παρεμβάσεις από τη Γενική Γραμματέα Αποδήμου Ελληνισμού και Δημόσιας Διπλωματίας κα Μάιρα Μυρογιάννη και τον μελλοντικό Επίτιμο Πρόξενο της Ελλάδας στη Λιέγη κ. Γεώργιο Καρανδρέα.

Στο επίκεντρο του προγράμματος βρίσκεται η διάλεξη με τίτλο «Ήρθε για να διαβάσει»: η βιβλιοθήκη του Κ.Π. Καβάφη, την οποία θα παρουσιάσει η κα Χριστίνα Ντουνιά, Ομότιμη Καθηγήτρια του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και μέλος της Διεθνούς Επιστημονικής Επιτροπής του Αρχείου Καβάφη του Ιδρύματος Ωνάση. Η παρέμβασή της αναμένεται να φωτίσει άγνωστες πτυχές της σχέσης του ποιητή με τη γνώση και τη λογοτεχνία.

Η βραδιά θα συνεχιστεί με την προβολή αποσπάσματος ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ, αφιερωμένου στον Καβάφη, ενώ στη συνέχεια ο καθηγητής Robert Laffineur, πρώην Επίτιμος Πρόξενος της Ελλάδας στη Λιέγη, θα αναπτύξει το θέμα “Konstantinos Kavafis, Le Poète-Historien de la Diaspora Grecque (1863-1933)”, αναδεικνύοντας τη διεθνή διάσταση του έργου του ποιητή.

Ιδιαίτερη θέση στο πρόγραμμα κατέχει η απαγγελία ποιημάτων του Καβάφη από την κα Μαρία Πατακιά (Ελληνικός Κύκλος), καθώς και η μουσική παρέμβαση της Ελληνικής Χορωδίας Βρυξελλών, που θα δώσει έναν πιο συγκινησιακό τόνο στη βραδιά.

Η εκδήλωση θα ολοκληρωθεί με την προσφορά εδεσμάτων και ποτών, δίνοντας την ευκαιρία στους παρευρισκόμενους να ανταλλάξουν απόψεις και να συνεχίσουν τη βραδιά σε ένα πιο χαλαρό και φιλικό κλίμα.

Une soirée hommage à Constantin Cavafis à Liège

Poésie, mémoire et culture grecque réunies au cœur de la Boverie

Le 28 avril 2026, la ville de Liège accueillera une soirée exceptionnelle dédiée à l’un des plus grands poètes grecs, Constantin Cavafis, dans le cadre prestigieux de l’Auditorium de la Boverie (Parc de la Boverie 3).

Dès 17h45, le public sera invité à rejoindre les lieux pour une réception conviviale, avant le lancement officiel de l’événement à 18h00. Plusieurs personnalités institutionnelles ouvriront la soirée, notamment l’Ambassadrice de Grèce, Mme Sofia Grammata, suivie de Mme Myra Myrogianni, Secrétaire générale chargée de la diaspora grecque et de la diplomatie publique, ainsi que de M. Georgios Karandreas, futur Consul honoraire de Grèce à Liège.

Le programme mettra ensuite en lumière une intervention académique majeure autour de l’univers de Cavafis. Christina Ntounia, professeure émérite de l’Université nationale et capodistrienne d’Athènes et membre du comité scientifique international des Archives Cavafis de la Fondation Onassis, proposera une conférence consacrée à la relation du poète avec la lecture et le savoir.

La soirée se poursuivra avec la projection d’un extrait documentaire produit par la ERT, permettant de replonger dans la vie et l’œuvre du poète. Puis, Robert Laffineur, archéologue et ancien Consul honoraire de Grèce à Liège, prendra la parole pour explorer la dimension historique et diasporique de Cavafis à travers une analyse approfondie.

L’événement laissera également place à l’émotion avec une lecture de poèmes interprétée par Maria Patakia du Cercle hellénique, suivie d’une prestation musicale de la Chorale grecque de Bruxelles, offrant une immersion artistique complète.

La soirée se conclura vers 19h30 autour d’un moment convivial, avec boissons et rafraîchissements, prolongeant les échanges dans une ambiance chaleureuse et culturelle.

The post Αφιέρωμα στον Κωνσταντίνο Καβάφη στη Λιέγη appeared first on .

Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί στο Le Hall des Marbres (ULB, Ixelles) και ξεκινά στις 19:00, με υποδοχή των προσκεκλημένων από τις 18:30. Το κοινό θα έχει την ευκαιρία να προσεγγίσει το έργο και την προσωπικότητα του Καβάφη μέσα από μια πολυδιάστατη προσέγγιση που συνδυάζει λόγο, εικόνα και μουσική.

Την εκδήλωση θα ανοίξουν με χαιρετισμούς η Πρέσβυς της Ελλάδας στο Βέλγιο, Σοφία Γραμματά, καθώς και ο Πρόεδρος της Ελληνικής Κοινότητας Βρυξελλών, Φίλιππος Κοτσαρίδης.

Κεντρική θέση στο πρόγραμμα έχουν οι παρεμβάσεις διακεκριμένων προσωπικοτήτων, όπως η Ομότιμη Καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Αθηνών Χριστίνα Ντουνιά, η οποία θα αναδείξει τον κοσμοπολίτικο χαρακτήρα του Καβάφη και τη σχέση του με τη γαλλική λογοτεχνία, καθώς και ο συγγραφέας και μεταφραστής Michel Volkovitch.

Το αφιέρωμα θα εμπλουτιστεί με προβολή αποσπάσματος ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ, ενώ το ποιητικό έργο του Καβάφη θα ζωντανέψει μέσα από απαγγελίες της Μαρίας Πατακιά (Ελληνικός Κύκλος). Η βραδιά θα ολοκληρωθεί με μουσικό πρόγραμμα από την Ελληνική Χορωδία Βρυξελλών, δημιουργώντας μια ατμόσφαιρα που συνδέει την ποίηση με τη ζωντανή πολιτιστική έκφραση.

Μετά το πέρας της εκδήλωσης, θα προσφερθούν εδέσματα και ποτά, δίνοντας την ευκαιρία για χαλαρή συζήτηση και κοινωνική συναναστροφή.

Sur les traces de Cavafy à Bruxelles
Une soirée dédiée au grand poète grec, entre littérature, musique et regards croisés

L’Ambassade de Grèce en Belgique, en collaboration avec la Communauté grecque de Bruxelles, organise le mercredi 29 avril 2026 une soirée spéciale en hommage à Constantin P. Cavafy, figure majeure de la poésie moderne.

L’événement se tiendra au Hall des Marbres de l’ULB (Ixelles) à partir de 19h00, avec accueil des invités dès 18h30. Cette rencontre propose une immersion dans l’univers du poète à travers une approche plurielle mêlant réflexions académiques, projections et performances artistiques.

Les discours d’ouverture seront assurés par l’Ambassadrice de Grèce, Sophia Grammata, ainsi que par le président de la Communauté grecque de Bruxelles, Filippos Kotsaridis.

Parmi les moments forts, l’intervention de Christina Dounia, professeure émérite de l’Université d’Athènes, mettra en lumière la dimension cosmopolite de Cavafy et ses liens avec la littérature française. L’écrivain et traducteur Michel Volkovitch apportera également son regard sur l’œuvre du poète.

La soirée comprendra aussi la projection d’un extrait de documentaire (ERT), des lectures de poèmes interprétées par Maria Patakia, ainsi qu’une prestation musicale de la Chorale grecque de Bruxelles, offrant une expérience sensible et vivante de l’héritage cavaitien.

Un moment convivial clôturera l’événement avec une réception autour de spécialités et boissons, invitant le public à prolonger les échanges dans une atmosphère chaleureuse.

The post Εκδήλωση προς τιμήν του Κωνσταντίνου Καβάφη στις Βρυξέλλες appeared first on .

O Σύνδεσμος Αιγυπτιωτών Ελλήνων σε συνεργασία με την Ένωση Παλαιών Προσκόπων Περιφερειακών Εφορειών Αλεξανδρείας & Καΐρου, σας προσκαλεί στο εντευκτήριο του, 3ης Σεπτεμβρίου 56, 1ο όροφο, τη Δευτέρα 27 Μαΐου 2024 και ώρα 19.00, σε μία λογοτεχνική βραδιά με θέμα: «Όταν ο Νίκος Καζαντζάκης συνάντησε τον Κωνσταντίνο Καβάφη στην Αλεξάνδρεια τον Φεβρουάριου του 1927»

Ομιλητές
– Γιάννης Οικονομίδης π. Στέλεχος Ευρωπαϊκής Επιτροπής (Βρυξέλλες).
– Μαρία Καραχάλιου, Αντιπρόεδρος Λυκείου των Ελληνίδων Βρυξελλών.

Στοιχεία Εκδήλωσης

Δευτέρα 27 Μαΐου, ώρα 19.00
Εντευκτήριο Συλλόγου Αιγυπτιωτών Ελλήνων
3ης Σεπτεμβρίου 56, Αθήνα

Είσοδος Ελεύθερη.

Για όσους επιθυμούν να συνδεθούν μέσω της πλατφόρμας Zoom, λινκ εδώ. 
zoom ID: 84781876165
passcode:123456

The post Γ. Οικονομίδης και Μ. Καραχάλιου σε μια λογοτεχνική βραδιά για το έργο των Καζαντζάκη-Καβάφη appeared first on .

Κα Βασιλειάδη, ποιό το κίνητρο της συμμετοχής σας σε αυτή την εκδήλωση και ποια η επιλογή της θεματικής που παρουσιάσατε.

Στην πραγματικότητα δεν πρόκειται ακριβώς για κίνητρο αλλά για μια εξαιρετική ευκαιρία, μια ευγενική και τιμητική πρόσκληση από το βελγικό παράρτημα της Διεθνούς Εταιρείας των Φίλων του Καζαντζάκη την οποία αποδέχτηκα ασμένως. Για τη διοργάνωση της εκδήλωσης συνεργαστήκαμε με την επιτροπή της εκδήλωσης, μια ομάδα με πολλή έμπνευση, σοβαρότητα αλλά και ευαισθησία.

Η θεματική προέκυψε μέσα από τις συναντήσεις και τις συζητήσεις που είχαμε προσπαθώντας να καλύψουμε όλες τις περιοχές της συγγραφικής δραστηριότητας του Καζαντζάκη και συμπεριλαμβάνοντας εκτός από το κομμάτι της συνάντησης των δύο διανοητών στην Αλεξάνδρεια που ανέλαβε αριστοτεχνικά ο κ. Οικονομίδης και τη σύγκριση του ανέκδοτου ποιήματος του Καβάφη «Δευτέρας Οδύσσεια» με την πληθωρική Οδύσσεια του Καζαντζάκη που πρότεινε ο Ευριπίδης Γαραντούδης, να αφήσουμε χώρο και για το θέατρο. Ανοίχτηκε έτσι ένας ορίζοντας συγκριτικής ανάγνωσης των ποιημάτων του Καβάφη με πρωταγωνιστές βυζαντινούς αυτοκράτορες και των τραγωδιών του Καζαντζάκη με θέμα το Βυζάντιο. Πέρα από τη διαφορετική τεχνοτροπία και στάση απέναντι στην ιστορία -άλλωστε οι τραγωδίες είναι γραμμένες πολύ αργότερα από τα ποιήματα του Αλεξανδρινού- η σύγκριση αυτή ξεσκέπασε ενδιαφέρουσες πτυχές ενός εθνικού φαντασιακού που επιστρέφει σταθερά με διαφορετικούς τρόπους στη φαντασμαγορία και την πτώση του Βυζαντίου.

Αν μεταφερθούμε 100 χρόνια μετά, ο ιστορικός του μέλλοντος, ποιο αντίστοιχο ζευγάρι «Καβάφης-Καζαντζάκης» θα μπορούσε να επιλέξει από την σημερινή Ελλάδα και τον ευρύτερο χώρο της λογοτεχνίας του ελληνικού πολιτισμού;

Η εποχή μας της πολιτικής ορθότητας και της απομάγευσης αντιστέκεται στους μύθους και δύσκολα θα μπορούσε να συντηρήσει αφηγήσεις όπως αυτή της συνάντησης του Καζαντζάκη με τον Καβάφη στο ημιφωτισμένο σαλόνι του το 1927 στην Αλεξάνδρεια. Οι ποιητές σήμερα ζουν ανάμεσα μας αθόρυβοι και αποτελεσματικοί υπηρετώντας την τέχνη χωρίς να καλλιεργούν μια προσωπική μυθολογία.

Και επειδή ο καιρός θα κρίνει πόσοι και ποιοι από αυτούς θα χαράξουν βαθιές τομές στην ιστορία της Νεοελληνικής λογοτεχνίας δεν θα μπορούσα να ξεχωρίσω ένα τέτοιο μυθικό και αντιθετικό ζεύγος. Ωστόσο, θεωρώ ότι η γενιά των ποιητών που εμφανίστηκαν τη δεκαετία του 80 θα μπορούσε να συνομιλήσει με τη δυναμική της σύγχρονης ποίησης, να φανταστώ τον Διονύση Καψάλη να συνομιλεί με τον Θοδωρή Ρακόπουλο ή τον Γιάννη Δούκα, ή την Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ να κουβεντιάζει με τη Λένια Ζαφειροπούλου και τη Δανάη Σιώζιου. Η ποίηση που σταθερά ανθεί στη χώρα της φαιδράς πορτοκαλέας συνεχίζει να είναι, κατά την ρήση του Καρυωτάκη, «το καταφύγιο που φθονούμε».

Φωτογραφίες: Αλεξ. Μιχαηλίδης / Newsville.be

The post H καθηγήτρια Μάρθα Βασιλειάδη στο Newsville.be appeared first on .

Κύριε Οικονομίδη, ποιο ήταν το κίνητρο της συμμετοχής σας σε αυτή την εκδήλωση και ποια η επιλογή της θεματικής που παρουσιάσατε.

Η πρόσκληση και η πρόκληση ήρθε από μέλη του Βελγικού τμήματος της Διεθνούς Εταιρείας Φίλων Νίκου Καζαντζάκη (ΔΕΦΝΚ). Ήδη είχαν προσκληθεί δύο διακεκριμένοι πανεπιστημιακοί καθηγητές εξειδικευμένοι στην φιλολογία των Καζαντζάκη/Καβάφη. Η πρόταση στο πρόσωπό μου αφορούσε μια εισήγηση στο χρονικό της συνάντησης του Καζαντζάκη με τον Καβάφη το 1927 στην Αλεξάνδρεια.

Φαντάζομαι η ιδιότητά μου ως Αιγυπτιώτη με συνιστούσε στα μέλη της ΔΕΦΝΚ «συναισθηματικό» και «βιωματικό γνώστη» της ζωής και της ποίησης του Κωνσταντίνου Καβάφη. Αυτό, εν μέρει, είναι αλήθεια. Επιπλέον, είμαι και λάτρης της ποίησης, γενικότερα. Απολαμβάνω την ποίηση χωρίς κατ’ ανάγκη να έχω φιλολογικές ικανότητες ή φιλοδοξίες.

Εκτός όμως και από την ποίηση, τυγχάνω και βιβλιοφάγος. Στον Καζαντζάκη μυήθηκα στα δεκατρία μου με το έργο του «Ο Χριστός ξανασταυρώνεται». Κάποια από τα σημαντικά του έργα τα έχω διαβάσει δυο και τρεις φορές. Είναι γοητευτικό να επανέρχεται κανείς κατά την διάρκεια της ζωής του, στα μεγάλα έργα της λογοτεχνίας.

Η περιγραφή της συνάντησης του Καζαντζάκη με τον Καβάφη το 1927, καταλαμβάνει τρεις σελίδες από τις 240 στην έκδοση του 1927 (Ταξιδεύοντας: Ισπανία, Ιταλία, Αίγυπτος, Σινά) ή από τις 330 από την έκδοση του 1961 (Ιταλία, Αίγυπτος, Σινά, Ιερουσαλήμ, Κύπρος, Ο Μοριάς). Αυτό όμως, σαν ιστορικά σημαντικό λογοτεχνικό γεγονός, καταλαμβάνει πολυσέλιδες μελέτες για την σημαντικότητά του μέσα στα πλαίσια των ταξιδιωτικών περιγραφών του Καζαντζάκη και προσθέτει μία ακόμα ψηφίδα στην κατανόηση της προσωπικότητας του Καβάφη.

Γιάννης Οικονομίδης, Μαρία Καραχάλιου, Αριστοτέλης Γαβριλιάδης

Το συγκεκριμένο χρονικό, με την βοήθεια της Μαρίας Καραχάλιου, περιγράψαμε με οπτικοακουστικά μέσα, φωτογραφίες, βίντεο, μουσική και αναγνώσεις/απαγγελίες που υπονοούνται ή περιγράφονται στο κείμενο του Καζαντζάκη. Για να μη ξεφύγουμε από τον δεδομένο χρόνο έγιναν πέντε παραλλαγές της παρουσίασης και κάποιες επίμονες δοκιμές για να υπάρξει ο κατάλληλος ρυθμός.

Όπως αναφέρθηκα και στην αρχή της παρουσίασής μου στην κατάμεστη αίθουσα της Ελληνικής Πρεσβείας, η πρόσκληση ήταν μια ευπρόσδεκτη πρόκληση για να ταξιδέψω ξανά στα κείμενα αυτών των σημαντικών δημιουργών και να προσπαθήσουμε να μετασχηματίσουμε το λογοτεχνικό γεγονός σε ένα ταξίδι μέσα στον χρόνο, την γλώσσα, και την ποίηση. Ιδιαίτερη έκπληξη οι πίνακες των δύο δημιουργών από τον γιο μου, εικαστικό, Βασίλη Οικονομίδη. Στόλισαν την αίθουσα και παράλληλα στόλισαν την παρουσίαση μας με ένα ακόμα στοιχείο που υποδηλώνει την αναγκαιότητα της τέχνης στις διάφορες εκφάνσεις της ζωής μας.

Αν μεταφερθούμε 100 χρόνια μετά, ο ιστορικός του μέλλοντος, ποιο αντίστοιχο ζευγάρι «Καβάφης-Καζαντζάκης» θα μπορούσε να επιλέξει από την σημερινή Ελλάδα και τον ευρύτερο χώρο της λογοτεχνίας του ελληνικού πολιτισμού;

Μια όχι τόσο εύκολη ερώτηση για να βρει κανείς τις αναλογίες. Εκατό χρόνια μετά…2127 (!) τα ανάλογα μεγέθη στην Ελληνική λογοτεχνία σπανίζουν. Παρ΄ όλα αυτά θα το προσπαθήσω χάριν της συζήτησης.

Την Δευτέρα 4 Δεκεμβρίου αποχαιρετίσαμε στο τελευταίο του ταξίδι τον Βασίλη Βασιλικό, ένα σημαντικό λογοτέχνη με πάνω από 130 τίτλους βιβλίων που διασχίζει έξι δεκαετίες. Πριν από εννέα χρόνια, στις 5 Δεκεμβρίου του 2014 βρήκαν δολοφονημένο τον Μένη Κουμανταρέα. Ο Κουμανταρέας υπογράφει εικοσιέξι τίτλους από το 1962 έως τον άτυχο θάνατό του.

Οι δύο αυτοί σημαντικοί πεζογράφοι υπήρξαν φίλοι στη νεότητά τους. Χρόνια μετά περιγράφουν αυτή τη φιλία στα γραπτά τους. «Εμείς τώρα κάνουμε τη δικιά μας γενιά» σχολιάζει ο Κουμανταρέας, όταν χρόνια μετά ανακαλεί την σκηνή της πρώτης γνωριμίας («Η μέρα για τα γραπτά και η νύχτα το σώμα», Κέδρος 1999). Ο Βασιλικός συμπληρώνει το χρονικό της φιλίας τους με πλούσιες αναφορές στην αυτοβιογραφία του («Μνήμη από μελάνι», Διόπτρα 2011). Αναπτύσσουν μια αλληλογραφία από το 1954-1961 με τις ιδέες τους και τις λογοτεχνικές τους ανησυχίες. Αυτή θα δει το φως της δημοσιότητας το 2013 με πρόλογο και σχολιασμό του Θανάση Νιάρχου (Εκδόσεις Τόπος).

Η πρόκληση του Newsville όμως με κάνει να ψάξω όχι μόνο σε πιθανές λογοτεχνικές συναντήσεις αλλά σε συναντήσεις στη σφαίρα του φανταστικού. Αφήνω την φαντασία μου να περιπλανηθεί στον χώρο της πρόσφατης λογοτεχνικής μας παραγωγής.

Ένας από τους γνωστούς σύγχρονους Έλληνες ποιητές είναι ο Μιχάλης Γκανάς. Γεννήθηκε στον Τσαμαντά Θεσπρωτίας το 1944. Από το 1962 ζει και εργάζεται στην Αθήνα. Το 2019 εκδόθηκε από τις εκδόσεις Μεταίχμιο, μια πρωτότυπη νέα Ιλιάδα ξαναγραμμένη από τον Γκανά με τον δικό του τρόπο, βάζοντας μέσα στο κείμενο στοιχεία από την πλούσια γλωσσική και ποιητική µας παράδοση.

Ο Μιχάλης Γκανάς το 2016 δημιούργησε τη δική του Οδύσσεια και την έβαλε στο χαρτί προσφέροντας στους νεαρούς αναγνώστες την ευκαιρία να διαβάσουν όχι μια εναλλακτική, συμπληρωματική, επεξηγηματική Οδύσσεια αλλά ένα πρωτότυπο έργο που αναμιγνύει πεζό με έμμετρο λόγο και που πατά τόσο στο έδαφος του αρχέγονου μύθου όσο και της λαϊκής παράδοσης. Τελειώνοντας την ανάγνωση, και παρότι ο ίδιος ο δημιουργός στον επίλογο του βιβλίου του πληροφορεί τους αναγνώστες πως προσέθεσε κι αυτός μία «διασκευή» στις άπειρες που υπάρχουν της Οδύσσειας, η εντύπωση που θα αποκομίσει ο απροκατάληπτος αναγνώστης, είτε πρόκειται για έφηβο είτε για ωριμότερο αναγνώστη, είναι πως μόλις διάβασε το έργο ενός σύγχρονου ποιητή.

Σε στιγμές ξεκούρασης ο Γκανάς περιδιαβαίνει το διαδίκτυο. Παίρνει το μάτι του μια έκδοση του 2022 από τις εκδόσεις Πατάκη «Η Πολιορκία της Τροίας», του Θοδωρή Καλλιφατίδη. Τον συγγραφέα τον έχει ακουστά. Δεν τον έχει συναντήσει. Εξ άλλου αυτός ο σύγχρονος Οδυσσέας ζει και εργάζεται στην Σουηδία. Γεννήθηκε το 1938 στους Μολάους της Λακωνίας και το 1964 μετανάστευσε στην Σουηδία όπου σαν μετανάστης που δεν ήξερε την γλώσσα, έκανε χειρωνακτικές δουλειές. Το 1969 γνώστης πια της Σουηδικής γλώσσας φοιτά στο τμήμα φιλοσοφίας του πανεπιστημίου της Στοκχόλμης. Μέχρι σήμερα έχει υπογράψει 22 τίτλους από το 1994. Γράφει στα Σουηδικά και για την Ελλάδα τα μεταφράζει στα Ελληνικά.

Ο Γκανάς διαβάζει όλα αυτά και τον θαυμάζει. Τον εκπλήσσει και η σύμπτωση. Ο Καλλιφατίδης, ένας σύγχρονος Οδυσσέας, γράφει για την Πολιορκία της Τροίας και ο Γκανάς είναι ιδιαίτερα περήφανος για την εκδοτική επιτυχία της Ιλιάδας του και της Οδύσσειας.

Τηλεφωνεί στην Aegean. «Πότε είναι η επόμενη πτήση για την Στοκχόλμη;».

Βρίσκονται και συνομιλούν σα να γνωρίζονται χρόνια. Ο Καλλιφατίδης περιγράφει ότι « Από το 1976 ζει αποκλειστικά από το γράψιμο. Έχει εκδώσει μυθιστορήματα, ποιητικές συλλογές, ταξιδιωτικά δοκίμια, θεατρικά έργα· έχει γράψει σενάρια για τον κινηματογράφο και έχει σκηνοθετήσει μια ταινία. Έχει τιμηθεί με σημαντικά διεθνή βραβεία για το έργο του και σχεδόν όλα τα βιβλία του κυκλοφορούν σε είκοσι γλώσσες.».

«Νιώθω», μας λέει ο Γκανάς, «πως ο άνθρωπος που κάθεται απέναντί μου μιλάει με ανοιχτή καρδιά. Τον ρωτώ, πώς προέκυψε η Σουηδία και όχι η Γερμανία που ήταν η χώρα της μεγάλης μετανάστευσης;»

«Ήταν η μόνη χώρα που τότε δεχόταν εργάτες. Πέρασα από τη Γερμανία. Δεν το άντεξα όμως, διότι είχα μεγαλώσει στην Κατοχή. Δεν μου έφταιγαν οι Γερμανοί αλλά η γλώσσα. Δεν μπορούσα να την ακούω».

Ο Γκανάς του περιγράφει για την Ιλιάδα και την Οδύσσεια που εξέδωσε. Του ζητά να του περιγράψει για την δική του «Πολιορκία της Τροίας»

«Τον Απρίλη του 1944, σε ένα μικρό ελληνικό χωριό, υπό γερμανική κατοχή από το 1941, καταφτάνει με το λεωφορείο από την Αθήνα η καινούργια δασκάλα, μια νέα γυναίκα, ντυμένη στα μαύρα και λεπτή σαν φλόγα από κεράκι. Και τότε, ένας κρυφός έρωτας αρχίζει να τρώει τα σωθικά ενός έφηβου μαθητή της. Όταν οι Εγγλέζοι βομβαρδίζουν το χωριό για να καταστρέψουν το πρόχειρο αεροδρόμιο που έχουν φτιάξει εκεί οι Γερμανοί, η νεαρή δασκάλα καταφεύγει με τους μαθητές της σε μια κοντινή σπηλιά. Υπό τον ήχο των σειρήνων, μες στο μισοσκόταδο και στην υγρασία, αρχίζει να λέει στα παιδιά μια ιστορία για έναν άλλο πόλεμο, τότε που οι Έλληνες πολιορκούσαν την Τροία. Η πολιορκία της Τροίας και η πολιορκία ενός χωριού, το έπος και η ιστορία – δόρατα και βόμβες, μονομαχίες και εκρήξεις, στρατός εναντίον στρατού, άνθρωπος εναντίον ανθρώπου. Διαχρονικές αλήθειες για τη βαρβαρότητα του πολέμου και τη σημασία της ανθρωπιάς», περιγράφει ο Καλλιφατίδης.

«Με συνόδεψε στο αεροδρόμιο» συνεχίζει ο Γκανάς. Τον ρωτώ αν του λείπει η Ελλάδα.»

Ένα αινιγματικό χαμόγελο διακρίνεται στο πρόσωπο του Καλλιφατίδη. «Πάντα μου λείπει η Ελλάδα… Αν παρέμενα όμως στην Ελλάδα, δεν θα μου επέτρεπαν να κάνω όσα έχω καταφέρει.»

«Θα επιστρέφατε ακόμα και σήμερα στην Ελλάδα;» Μένει με το ερώτημα ο Γκανάς γιατί τα μεγάφωνα του αεροδρομίου διακόπτουν την εγκάρδια συζήτηση. Μας προειδοποιήσαν να προετοιμαστούμε για την πτήση.

Μπαίνει κι εκείνος στην ουρά σα να πρόκειται να ταξιδέψει. «Όχι, δεν μπορώ. Καταρχάς δεν είναι στο χέρι μου. Έπειτα έχω οικογένεια. Τα παιδιά μου δεν είναι ιδιοκτησία μου, έχουν τις δουλειές τους, τα δικά τους παιδιά. Η γυναίκα μου είναι Σουηδέζα, ζούμε μαζί 54 χρόνια. Τώρα πια σκέφτομαι και στις δύο γλώσσες. Γράφω Σουηδικά και Ελληνικά.
Αγκαλιαστήκαμε. Υποσχεθήκαμε την επόμενη συνάντηση σε μερικούς μήνες στην Αθήνα.

Ο Γκανάς διακόπτει την ονειροπόλησή του, ανάβει τσιγάρο και ανοίγει τον υπολογιστή του στην σελίδα του Gmail. Ψάχνει στο διαδίκτυο την ηλεκτρονική διεύθυνση του Καλλιφατίδη για να του γράψει γι΄ αυτή την φανταστική συνάντηση. «Άραγε έχει διαβάσει καμία από τις συλλογές των ποιημάτων μου; Σκέφτεται. « Ίσως, όχι…ίσως, ναι. Δεν έχει σημασία… Θα του στείλω τα δύο τελευταία μου βιβλία».

Κι εγώ, με την παρότρυνση του πάντα φιλόξενου Newsville, ταξίδεψα σε αυτή την φανταστική συνάντηση. Το ζητούμενο είναι η φανταστική αυτή συνάντηση να γίνει πραγματική. Το αναγνωστικό κοινό διψάει να διαβάσει την συνάντηση και την συζήτηση δύο δημιουργών. Ενός ποιητή από την Ελλάδα και ενός πολυσχιδούς δημιουργού από την Ελληνική διασπορά.

Φωτογραφίες: Αλεξ. Μιχαηλίδης / Newsville.be
Video: Newsville.be

The post Γιάννης Οικονομίδης: «Πρόκληση για να ταξιδέψω ξανά στα κείμενα αυτών των σημαντικών δημιουργών» appeared first on .

Παυλίνα Μαρκοπούλου, Πρόεδρος ΔΕΦΝΚ Βελγίου

Έναυσμα και πυρήνας της εκδήλωσης ήταν η αναφορά στα «Ταξιδιωτικά» της συνάντησης των δύο σπουδαίων λογοτεχνών και σκοπός, στο πλαίσιο του Έτους Καβάφη με τη συμπλήρωση 90 χρόνων από το θάνατό του, η συγκριτική ανάλυση της ποίησης και ορισμένων ιδιαίτερων πλευρών των χαρακτήρων τους, οι αντιθέσεις και ομοιότητές τους και ο εμπλουτισμός της γνώσης μας γι’ αυτούς. Η ιδέα για την ανάδειξη της διαφοράς στο έργο των δύο, δεδομένου ότι όταν ο ένας ολοκληρώνει το έργο του, ο άλλος δημιουργεί την «Οδύσσεια», το κορυφαίο του δημιούργημα, ήταν εξαιρετική. Αποτέλεσμα ήταν, όχι δυο στεγνές ακαδημαϊκές διαλέξεις, αλλά δυο σοβαρές, υψηλού επιπέδου, εκλαϊκευτικές παρεμβάσεις, εστιάζοντας σε πολύτιμα στοιχεία του εμβληματικού έργου τους.

Ομιλητές ήταν οι προσκεκλημένοι από την Ελλάδα ακαδημαϊκοί δάσκαλοι:

Μάρθα Βασιλειάδη, Επίκουρη Καθηγήτρια Νεοελληνικής Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του ΑΠΘ, με ειδίκευση στη μεσαιωνική και νεώτερη ελληνική φιλολογία, κάτοχος μεταπτυχιακού διπλώματος ειδίκευσης στην Συγκριτική Λογοτεχνία του Πανεπιστήμιου της Σορβόννης και διδάκτορας νεοελληνικής λογοτεχνίας του Πανεπιστημίου Γενεύης με διατριβή στον Καβάφη, που ανέπτυξε το θέμα: «Ταξιδεύοντας στο Βυζάντιο: Η ποιητική της Πτώσης στον Καβάφη και τον Καζαντζάκη». Με αριστουργηματικό τρόπο συνέδεσε πηγές έμπνευσης της καβαφικής ποίησης με βυζαντινή θεματολογία, με ανάλογες του Καζαντζάκη, είτε αφορούν τον Ιουλιανό στην πιο κρίσιμη στιγμή μιας εποχής ρευστής και ανένταχτης, πριν επικρατήσει ολοκληρωτικά ο Χριστιανισμός και πριν τον θάνατο των θεών, είτε την τραυματική συνθήκη της άλωσης, τον τελευταίο αυτοκράτορα και το υψηλό του χρέος. Χαρακτηριστικό απόσπασμα τέτοιας καβαφικής έμπνευσης, τον «Θεόφιλο Παλαιολόγο», διάβασε ο Βασίλης Λιόγκας.

Μάρθα Βασιλειάδη, Επίκουρη Καθηγήτρια Νεοελληνικής Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Α.Π.Θ.

Ευριπίδης Γαραντούδης, Καθηγητής Νεοελληνικής Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Ε.Κ.Π.Α., κορυφαίος και πολυγραφότατος νεοελληνιστής, δοκιμιογράφος και ποιητής, που παρουσίασε με εύστοχο τρόπο, ειλικρίνεια και πληρότητα το θέμα: «Η καβαφική “Δευτέρα Οδύσσεια” και η καζαντζακική Οδύσεια: Μια συγκριτική εξέταση», ενώ απήγγειλε ο ίδιος έμμετρα αποσπάσματα, με ρυθμό, ύφος και χρώμα, που συγκίνησε το κοινό.

Ευριπίδης Γαραντούδης, Καθηγητής Νεοελληνικής Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του ΕΚΠΑ και Διονύσιος Καλαμβρέζος, Πρέσβης της Ελλάδας στο Βέλγιο

Προηγήθηκε εισήγηση του «Βρυξελλιώτη» Ιωάννη Οικονομίδη, καλλιτεχνικού συνεργάτη του Λυκείου Ελληνίδων Βρυξελλών, Αιγυπτιώτη Έλληνα, με την ιδιαίτερη προσωπική του ματιά, παράθεση τόσο της δικής του ιστορίας όσο και έρευνάς του για τους δύο λογοτέχνες, με στοιχεία για τη συνάντηση τους, έργα τους, φωτογραφικό και ακουστικό υλικό που ταξίδεψε το κοινό. Η παρουσίασή του διανθίστηκε με απαγγελίες της Μαρίας Καραχάλιου και μουσική υπόκρουση μελοποιημένης ποίησης. Και οι δυό τους, είναι άνθρωποι που έχουν προαγάγει τον ελληνικό πολιτισμό από πολλού και ποικιλόμορφα στις Βρυξέλλες, και τους αξίζουν ευχαριστίες για την προσφορά τους. Ο Βασίλης Οικονομίδης, καλλιτέχνης, δημιούργησε δύο πορτραίτα του Νίκου Καζαντζάκη και Κων/νου Καβάφη που κόσμησαν την αίθουσα.

Γιάννης Οικονομίδης, συγγραφέας και πρώην στέλεχος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Η εκδήλωση, που συντονίστηκε από τον Αριστοτέλη Γαβριλιάδη, ενεγράφη στο YouTube, ενώ θα αναρτηθεί στα podcast της Ελληνικής Ραδιοφωνίας. Είχε ιδιαίτερη επιτυχία και μαζικότητα και ήταν η τελευταία εκδήλωση στον χώρο της Πρεσβείας κατά τη θητεία του Πρέσβη κ. Διονυσίου Καλαμβρέζου. Πέρα από τις ευχαριστίες για την τακτική διάθεση του χώρου, το ουσιαστικό του ενδιαφέρον για τα πολιτιστικά δρώμενα των Βρυξελλων, τον κατέστησε επίτιμο μέλος της ΔΕΦΝΚ Βελγίου.

Βασίλης Λιόγκας, στέλεχος της ΕΕ και μέλος της ΔΕΦΝΚ Βελγίου

Πλούσια, χρήσιμη και διαδραστική ήταν η συζήτηση των δύο πανεπιστημιακών δασκάλων στα Ελληνικά Σχολεία των Βρυξελλών (Κεστεκίδειο Γυμνάσιο και Ευρωπαϊκό Σχολείο ΙΙΙ), σε ξεχωριστές επισκέψεις τους το πρωί της ίδιας ημέρας, χάρη στην πρόθυμη ανταπόκριση των εκπαιδευτικών και των γονέων των μαθητών τους.

Ο εικαστικός, Βασίλης Οικονομίδης, δημιουργός των πορτραίτων, των Καζαντζάκη και Καβάφη, τα οποία κόσμησαν  την αίθουσα της Πρεσβείας

*Το κείμενο είναι από το δελτίο τύπου της ΔΕΦΝΚ και τον Βασίλη Λιόγκα

Η Εταιρεία είναι ανοιχτή σε νέα μέλη, που καλούνται να απευθυνθούν στην ηλεκτρονική της διεύθυνση: sectionbelgekazantzaki@gmail.com

Βίντεο: Newsville.be

Φωτογραφίες: Αλέξανδρος Μιχαηλίδης/Newsville.be

The post Βραδιά συγκριτικής ανάλυσης του έργου των Καζαντζάκη-Καβάφη στις Βρυξέλλες appeared first on .