Η πρακτική της αλλαγής ώρας εφαρμόζεται στο Βέλγιο από το 1977, ως απάντηση στην ενεργειακή κρίση της εποχής, με στόχο τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα του μέτρου εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο έντονου διαλόγου. Πολλοί ειδικοί και επικριτές υποστηρίζουν ότι τα ενεργειακά οφέλη είναι περιορισμένα, ενώ παράλληλα επισημαίνουν τις επιπτώσεις στη βιολογική λειτουργία του οργανισμού, καθώς η αλλαγή επηρεάζει τον φυσικό κιρκάδιο ρυθμό και, κατ’ επέκταση, τον ύπνο και τη γενικότερη ευεξία.

Το ζήτημα της κατάργησης της αλλαγής ώρας έχει τεθεί και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Το 2018, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε τον τερματισμό της πρακτικής, με τις πρώτες δημοσκοπήσεις να καταγράφουν σημαντική υποστήριξη από τους πολίτες. Στο Βέλγιο, μάλιστα, σχετική έρευνα έδειξε ότι το 83% των συμμετεχόντων τάσσεται υπέρ της κατάργησης.

Παρά τη θετική αυτή δυναμική, το θέμα παραμένει σε εκκρεμότητα. Από το 2019, οι ευρωπαϊκές χώρες δεν έχουν καταφέρει να καταλήξουν σε κοινή απόφαση, με αποτέλεσμα η σχετική πρόταση να έχει «παγώσει». Η προοπτική να αποφασίζει κάθε κράτος ξεχωριστά για τη δική του ώρα δεν έχει μέχρι στιγμής οδηγήσει σε ουσιαστική εξέλιξη.

Έτσι, η αλλαγή ώρας συνεχίζει να εφαρμόζεται κανονικά σε όλα τα κράτη-μέλη, καθώς και σε αρκετές ακόμη ευρωπαϊκές χώρες, δύο φορές τον χρόνο: τον Μάρτιο για τη θερινή ώρα και τον Οκτώβριο για τη χειμερινή. Η επόμενη μετάβαση για το Βέλγιο έχει προγραμματιστεί για το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Οκτωβρίου 2026, όταν τα ρολόγια θα επιστρέψουν ξανά μία ώρα πίσω.

Changer d’heure, changer d’habitudes ? Une question toujours en suspens
Le passage à l’heure d’été se poursuit, malgré un débat européen inachevé

Comme chaque année, la Belgique s’apprête à effectuer le passage à l’heure d’été, dans la nuit du 28 au 29 mars. À 2 heures du matin, il sera nécessaire d’avancer les horloges d’une heure, un ajustement qui réduit le temps de sommeil mais prolonge la lumière en fin de journée, un avantage souvent apprécié à l’approche des beaux jours.

Introduit à la fin des années 1970, dans un contexte marqué par la crise énergétique, ce mécanisme visait initialement à optimiser l’utilisation de la lumière naturelle et à limiter la consommation d’électricité. Aujourd’hui, son utilité réelle est régulièrement remise en question. De nombreux observateurs estiment que les bénéfices énergétiques sont marginaux, tandis que les effets sur le rythme biologique et la qualité du sommeil suscitent des préoccupations croissantes.

Au niveau européen, la réflexion sur une éventuelle suppression du changement d’heure n’est pas nouvelle. Une initiative lancée en 2018 par la Commission européenne avait recueilli un large soutien auprès des citoyens, notamment en Belgique, où une majorité s’était exprimée en faveur de son abandon.

Cependant, faute d’accord entre les États membres, le dossier est resté bloqué. L’idée de laisser chaque pays choisir son propre régime horaire n’a pas permis d’aboutir à une décision commune, et la question demeure aujourd’hui sans issue concrète.

En attendant une éventuelle évolution, le système actuel reste en vigueur. Comme dans le reste de l’Europe, la Belgique continue donc d’alterner entre heure d’hiver et heure d’été. Le prochain changement interviendra à l’automne, lors du dernier week-end d’octobre 2026, marquant un nouveau retour à l’heure standard.

The post Μια ώρα μπροστά, μια συζήτηση που μένει πίσω appeared first on .

Η αλλαγή από τη θερινή ώρα στη χειμερινή ώρα γίνεται στις 2 π.μ. Η 2 π.μ γίνεται 3 π.μ. που σημαίνει ότι η τελευταία Κυριακή του Μαρτίου είναι η συντομότερη μέρα του χρόνου (23 ώρες), ενώ η τελευταία Κυριακή του Οκτωβρίου είναι η μόνη μέρα του χρόνου που έχει διάρκεια 25 ωρών.

Εδώ και μερικά χρόνια, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει το ενδεχόμενο διαχωρισμού της θερινής και χειμερινής ώρας. Εναπόκειται στα κράτη μέλη να αποφασίσουν εάν προτιμούν το ένα ή το άλλο. Δεν επιτεύχθηκε συναίνεση και λόγω πιο πιεστικών ζητημάτων που ήρθαν στο προσκήνιο (κορονοϊός, ενεργειακή κρίση, πόλεμος στην Ουκρανία) το θέμα του καλοκαιριού/χειμώνα τέθηκε στην άκρη.

Γιατί γίνεται η αλλαγή;

Πολλοί πιστεύουν ότι το Βέλγιο βρισκόταν πάντα στην ίδια ζώνη ώρας με το μεγαλύτερο μέρος της υπόλοιπης ηπειρωτικής Ευρώπης και ότι η συζήτηση σχετικά με την ώρα ξεκίνησε όταν η Θερινή ώρα, όπως είναι επίσης γνωστή, εισήχθη τη δεκαετία του 1970. Το Βέλγιο ήταν μεταξύ πολλών ευρωπαϊκών χωρών που εισήγαγαν τη θερινή ώρα σε μια προσπάθεια να μειώσουν την κατανάλωση ενέργειας.

Ωστόσο, η θερινή εξοικονόμηση είχε εισαχθεί και στο παρελθόν. Κατά τη διάρκεια του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου οι Γερμανοί που κατέλαβαν το μεγαλύτερο μέρος του Βελγίου έφεραν τη Θερινή ώρα ήδη από το 1916.

Αλλαγή ζώνης ώρας

Πριν από τη γερμανική εισβολή το 1914, το Βέλγιο βρισκόταν στην ίδια ζώνη ώρας με το Ηνωμένο Βασίλειο. Ωστόσο, οι Γερμανοί έβαλαν τα ρολόγια κατά μία ώρα μπροστά, έτσι το (μεγαλύτερο μέρος, τουλάχιστον) του Βελγίου ήταν στην ίδια ώρα με το Βερολίνο. Η καθιέρωση της Θερινής Ώρας το 1916 σήμαινε ότι το μεγαλύτερο μέρος της χώρας ήταν 2 ώρες μπροστά από τη μικρή περιοχή της Φλάνδρας που ελέγχονταν ακόμα από τους Συμμάχους.

Μετά το τέλος του Α” Παγκοσμίου Πολέμου, το Βέλγιο επέστρεψε στην «Ώρα Βρετανίας» (GMT). Όταν οι Γερμανοί εισέβαλαν ξανά το 1940, οι Ναζί κατακτητές ανάγκασαν το Βέλγιο να αλλάξει ξανά σε Ώρα Κεντρικής Ευρώπης, έτσι ώστε ο χρόνος εδώ να είναι ίδιος με τη Γερμανία. Ωστόσο, σε αντίθεση με το τέλος του Α” Παγκοσμίου Πολέμου, το Βέλγιο δεν επέστρεψε στο GMT μετά τον Β” Παγκόσμιο Πόλεμο. Η θερινή ώρα καταργήθηκε το 1946 επιστρέφοντας μόνο τη δεκαετία του 1970.

Τι συμβαίνει στην Ελλάδα

Στην Ελλάδα η θερινή ώρα εφαρμόστηκε για πρώτη φορά, δοκιμαστικά, το 1932 και συγκεκριμένα από τις 6 Ιουλίου μέχρι την 1η Σεπτεμβρίου, όταν τα ρολόγια είχαν τοποθετηθεί μία ώρα μπροστά. Στη συνέχεια όμως εγκαταλείφθηκε, επειδή στις 28 Ιουλίου 1916 στις 04:00 ώρα, τα ρολόγια στην Ελλάδα είχαν τεθεί 25 λεπτά μπροστά στην είσοδο της ζώνης ώρας που είχε αποφασιστεί παγκοσμίως. Έτσι η διαφορά σε σχέση με το φως του Ήλιου που καθορίζει και τον πραγματικό χρόνο γινόταν πολύ μεγάλη, κυρίως στα δυτικά τμήματα της χώρας και περισσότερο στην Κέρκυρα. Τα επόμενα χρόνια είχε υιοθετηθεί μια απλή μετατόπιση της ώρας έναρξης λειτουργίας δημόσιων υπηρεσιών και καταστημάτων κατά την μισή ώρα, στη χειμερινή περίοδο.

Στη δεκαετία του 1970, δύο χρόνια μετά την ενεργειακή κρίση όμως που ξέσπασε στην Ευρώπη το 1973, αποφασίστηκε η υιοθέτηση του μέτρου της θερινής ώρας από μεγάλο μέρος των κρατών της, συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας, μόλις ξεκίνησε το 1975.

The post Αλλαγή ώρας: η μέρα μεγαλώνει, αλλά γιατί βάζουμε τα ρολόγια μπροστά; appeared first on .

Η αλλαγή αυτή έχει θεσμοθετηθεί από την ΕΕ, ώστε να λαμβάνεται υπόψη η μεταβαλλόμενη διάρκεια του φωτός της ημέρας και να αξιοποιείται καλύτερα η διαθέσιμη ηλιοφάνεια. Οι πολίτες και φορείς καλούνται τώρα να εκφράσουν τις απόψεις τους, συμπληρώνοντας έως τις 16 Αυγούστου ένα ηλεκτρονικό ερωτηματολόγιο που διατίθεται σε όλες τις γλώσσες της ΕΕ.

Η διαβούλευση έρχεται σε συνέχεια ψηφίσματος φέτος το Φεβρουάριο από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το οποίο αναφέρει ότι «είναι απαραίτητη η διατήρηση ενός ενιαίου καθεστώτος όσον αφορά την ώρα στην ΕΕ, ακόμη και μετά την κατάργηση των εξαμηνιαίων αλλαγών της ώρας».

Εκτός από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, αρκετοί πολίτες και ορισμένα κράτη μέλη της ΕΕ έχουν ζητήσει από την Επιτροπή να εκτιμήσει κατά πόσο πρέπει να αλλάξουν οι ισχύουσες ρυθμίσεις για τη θερινή ώρα. Έτσι, η Κομισιόν θέλει να συγκεντρώσει τις απόψεις των Ευρωπαίων πολιτών και των ενδιαφερόμενων φορέων σχετικά με το επίμαχο ζήτημα.

Τα περισσότερα κράτη μέλη της ΕΕ εφαρμόζουν εδώ και πολύ καιρό ρυθμίσεις για τη θερινή ώρα, οι οποίες χρονολογούνται από τον πρώτο και τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο ή από την πετρελαϊκή κρίση της δεκαετίας του 1970. Την εποχή εκείνη, οι ρυθμίσεις για τη θερινή ώρα στόχευαν κυρίως στην εξοικονόμηση ενέργειας.

Ρόλο υπέρ της αλλαγής της ώρας είχαν παίξει και άλλα επιχειρήματα, όπως η οδική ασφάλεια, οι αυξημένες δυνατότητες αναψυχής χάρη στη μεγαλύτερη διάρκεια της ημέρας και η εναρμόνιση των εθνικών πρακτικών με αυτές των γειτονικών χωρών ή των κυριότερων εμπορικών εταίρων.

Οι τωρινές ρυθμίσεις για τη θερινή ώρα σε επίπεδο ΕΕ ισχύουν από τη δεκαετία του 1980 και διέπονται από την οδηγία 2000/84/EΚ, η οποία θεσπίζει την υποχρέωση των κρατών μελών να περνούν στη θερινή ώρα την τελευταία Κυριακή του Μαρτίου και να επανέρχονται στη χειμερινή ώρα την τελευταία Κυριακή του Οκτωβρίου. Στόχος της ΕΕ ήταν να ενοποιηθούν οι διαφορετικές εθνικές ημερομηνίες μετάβασης στη θερινή ώρα, ώστε να διασφαλισθεί με τον τρόπο μια εναρμονισμένη προσέγγιση για την αλλαγή της ώρας εντός της ενιαίας αγοράς.

Η διάρκεια του φωτός της ημέρας ποικίλλει ανάλογα με τη γεωγραφική θέση των κρατών μελών της ΕΕ. Τα βόρεια ευρωπαϊκά κράτη έχουν σχετικά μεγάλες εποχικές διακυμάνσεις, όσον αφορά το διαθέσιμο φως κατά τη διάρκεια του έτους, καθώς έχουν σκοτεινούς χειμώνες με λίγη ηλιοφάνεια και φωτεινά καλοκαίρια με μικρές νύχτες. Αντίθετα, στα κράτη μέλη στη νότια Ευρώπη η κατανομή των ωρών με φως μεταξύ της ημέρας και της νύχτας μεταβάλλεται σπανίως κατά τη διάρκεια του έτους.

Κατά καιρούς έχουν γίνει διάφορες μελέτες για την αξιολόγηση των ρυθμίσεων της ΕΕ σχετικά με τη θερινή ώρα. Από αυτές, σύμφωνα με την Κομισιόν, προκύπτουν τα εξής:

– Εσωτερική αγορά: η μη συντονισμένη αλλαγή της ώρας από τα κράτη μέλη θα ήταν επιζήμια για την εσωτερική αγορά, καθώς θα είχε ως συνέπεια υψηλότερο κόστος για το διασυνοριακό εμπόριο, προβλήματα στις μεταφορές, τις επικοινωνίες και τα ταξίδια, καθώς και χαμηλότερη παραγωγικότητα στην εσωτερική αγορά αγαθών και υπηρεσιών.

– Ενέργεια: η συνολική εξοικονόμηση ενέργειας ως αποτέλεσμα της θερινής ώρας είναι οριακή.

– Υγεία: οι ρυθμίσεις για τη θερινή ώρα εκτιμάται ότι έχουν θετικό αντίκτυπο που συνδέεται με τη δυνατότητα περισσότερων υπαίθριων δραστηριοτήτων αναψυχής. Από την άλλη, τα αποτελέσματα χρονοβιολογικών ερευνών δείχνουν ότι οι επιπτώσεις στο ανθρώπινο βιορυθμό μπορεί να είναι σοβαρότερες απ’ ό, τι θεωρείτο στο παρελθόν. Το ισοζύγιο των θετικών και αρνητικών επιπτώσεων παραμένει ασαφές.

– Οδική ασφάλεια: παραμένει επίσης ασαφής η σχέση μεταξύ των ρυθμίσεων για τη θερινή ώρα και της συχνότητας των τροχαίων ατυχημάτων. Η στέρηση ύπνου επειδή τα ρολόγια γυρίζουν μία ώρα μπροστά την άνοιξη, μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο ατυχημάτων. Από την άλλη, οι περισσότερες ώρες με φως της ημέρας τα καλοκαιρινά βράδια θεωρείται ότι έχουν θετικό αντίκτυπο στην οδική ασφάλεια.

– Γεωργία: οι ανησυχίες του παρελθόντος για τις διαταραχές του βιορυθμού των ζώων και τις αλλαγές στις ώρες αρμέγματος λόγω της μεταβολής της ώρας έχουν σε μεγάλο βαθμό εξαλειφθεί χάρη στη χρήση νέου εξοπλισμού, τεχνητού φωτισμού και αυτοματοποιημένων τεχνολογιών. Επίσης, μία επιπλέον ώρα με φως το καλοκαίρι μπορεί να αποτελεί ένα ιδιαίτερα θετικό στοιχείο, επειδή επιτρέπει την επιμήκυνση των ωρών απασχόλησης σε υπαίθριες δραστηριότητες, όπως η δουλειά στα χωράφια και η συγκομιδή.

Ορισμένα κράτη μέλη έχουν εγείρει πρόσφατα το θέμα της θερινής ώρας με επιστολές τους προς την Επιτροπή. Η Φινλανδία ζήτησε να καταργηθεί η εξαμηνιαία αλλαγή της ώρας και η Λιθουανία να επανεξετασθεί το ισχύον σύστημα.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο ψήφισμά του επισήμανε ότι έχει καθοριστική σημασία να διατηρηθεί ένα ενιαίο καθεστώς στην ώρα εντός της ΕΕ. Σε απάντηση στο ψήφισμα αυτό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεσμεύτηκε να αξιολογήσει τις δύο κύριες εναλλακτικές επιλογές:

– διατήρηση των ισχυουσών ρυθμίσεων της ΕΕ για τη θερινή ώρα, όπως ορίζονται στην οδηγία 2000/84/EΚ ή

– κατάργηση της ισχύουσας εξαμηνιαίας αλλαγής της ώρας σε όλα τα κράτη μέλη και απαγόρευση των περιοδικών αλλαγών. Κάθε κράτος μέλος θα μπορεί να αποφασίσει για την καθιέρωση μόνιμης θερινής ή χειμερινής ώρας.

Πηγή: euractiv.gr

The post Δημόσια διαβούλευση για τη θερινή ώρα ξεκινά η Κομισιόν appeared first on .

Το κείμενο, το οποίο εγκρίθηκε με 384 ψήφους υπέρ, 153 κατά και 12 αποχές, θα επιτρέψει στην ΕΕ να πραγματοποιήσει αξιολόγηση της οδηγίας σχετικά με τις ρυθμίσεις για τη θερινή ώρα και να προβεί σε μεταρρυθμίσεις, εάν κριθεί απαραίτητο.

«Η συζήτηση επανέρχεται ξανά και ξανά, κάθε χρόνο. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αποφάσισε και ζήτησε από την Επιτροπή να κινήσει τη διαδικασία για την κατάργηση της αλλαγής ώρας», αναφέρει η πρόεδρος της Επιτροπής Μεταφορών του ΕΚ, Karima Delli.

Αρχής γενομένης από το 1976, η θερινή ώρα επιφέρει την ευθυγράμμιση των ωρών εργασίας με το ηλιακό φως. Μια ευθυγράμμιση που επέτρεψε, ειδικά κατά τη διάρκεια της πετρελαϊκής κρίσης, να περιοριστεί η «σπατάλη φωτός» και ως εκ τούτου να εξοικονομήσουμε ενέργεια.

Στη συνέχεια, το επιχείρημα αυτό αμφισβητήθηκε, καθώς η εξοικονόμηση ενέργειας δεν αντιστάθμισε τις αρνητικές επιπτώσεις που επέφερε η αλλαγή των ρολογιών στην υγεία, τη γεωργία, ακόμη και στην οδική ασφάλεια.

«Σήμερα, οι μελέτες καταδεικνύουν σαφή αύξηση των τροχαίων ατυχημάτων ή των διαταραχών ύπνου, όταν αλλάζει η ώρα», επισημαίνει η κ. Delli.

Σύμφωνα με τον Τσέχο Ευρωβουλευτή, Pavel Svoboda, ο αντίκτυπος στους βιολογικούς ρυθμούς του ανθρώπου δικαιολογεί, επίσης, μια επανεξέταση του συστήματος.

«Το 20% του πληθυσμού αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας από την επίδραση της αλλαγής ώρας», δήλωσε κατά τη διάρκεια της Ολομέλειας στο Στρασβούργο.

Μεταξύ των αρνητικών συνεπειών που προκλήθηκαν από την αλλαγή ώρας, ο Ευρωβουλευτής ανέφερε, ακόμη, την αύξηση της κατανάλωσης αλκοόλ και καπνού, καθώς και την κατάθλιψη. «Όλες αυτές οι έμμεσες συνέπειες θα μπορούσαν να έχουν δημοσιονομική επίπτωση περίπου 1% του ευρωπαϊκού ΑΕΠ», πρόσθεσε.

Πλέον είναι η σειρά της Επιτροπής να εξετάσει το συγκεκριμένο ζήτημα.

«Ωστόσο, εάν αποφασίσουμε να καταργήσουμε το εν λόγω σύστημα, θα πρέπει να γίνει με ενιαίο και εναρμονισμένο τρόπο σε όλα τα κράτη μέλη», δήλωσε η Επίτροπος Μεταφορών, Violeta Bulc.

Από την άλλη πλευρά, ο Γάλλος Ευρωβουλευτής, Renaud Muselier (ΕΛΚ), χαρακτήρισε τη συζήτηση ως «παιδαριώδη».

«Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν θα πρέπει να εμπλέκεται σε θέματα, για τα οποία δεν έχει αρμοδιότητα. Διακυβεύεται το κύρος του θεσμού».

Πηγή: euractiv.gr

The post Κατάργηση της θερινής ώρας ζητά το ΕΚ appeared first on .

Το θέμα προς το παρόν εξετάζεται, λαμβάνοντας υπόψη όλες τις διαθέσιμες πληροφορίες, επιβεβαίωσε ένας εκπρόσωπος της ΕΕ. Μόλις υπάρξει αποτέλεσμα, οι πολίτες θα ενημερωθούν.

Η θερινή ώρα έχει αμφισβητηθεί από την εφαρμογή της. Πολλοί άνθρωποι παραπονιούνται ότι τους λείπει ο ύπνος της μιας ώρας. Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του ταμείου ασφάλισης υγείας του DAK, σχεδόν τα τρία τέταρτα των Γερμανών ζητούν να καταργηθεί η αλλαγή της ώρας.

Η αλλαγή της ώρας εισήχθη για πρώτη φορά στη Γερμανία κατά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Μεταξύ των δύο παγκόσμιων πολέμων και μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, η αλλαγή καταργήθηκε. Μόνο το 1980 εισήχθη εκ νέου με στόχο την καλύτερη χρήση του φωτός της ημέρας. Ωστόσο, το αποτέλεσμα είναι αμφιλεγόμενο.

Δεν συμμετέχουν όλες οι χώρες στην αλλαγή της ώρας. Η Ρωσία, για παράδειγμα, δεν αλλάζει την ώρα το καλοκαίρι καθώς η χώρα έχει έντεκα διαφορετικές ζώνες ώρας. Από την άλλη πλευρά, η τεχνητά εισαγόμενη καλοκαιρινή περίοδος ήταν τόσο ελκυστική για την Τουρκία που πέρυσι αποφάσισε να διατηρήσει και τον χειμώνα τη θερινή ώρα.

Πηγή: iefimerida.gr

The post Κατάργηση της θερινής ώρας εξετάζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή appeared first on .