Γεννημένος στη Νυρεμβέργη το 1471 – τη γερμανική πόλη όπου πέθανε επίσης το 1528, μετά από πολυάριθμα ταξίδια – ο Άλμπρεχτ Ντύρερ εδραίωσε τη φήμη και την επιρροή του σε όλη την Ευρώπη από τα νεανικά του χρόνια χάρη στα πολύ υψηλής ποιότητας ξυλόγλυπτά του. Αυτά τα πέντε αιώνων αριστουργήματα εξακολουθούν να συναρπάζουν σήμερα: υπέροχα ζώα, περίπλοκες εκφράσεις του προσώπου, ουρανοί με λεπτές ρίγες ή κουκκίδες, όμορφες αντιθέσεις μεταξύ φωτός και σκότους αντιπροσωπεύονται εκεί. Περίπου εκατό από αυτές τις εξαιρετικές εκτυπώσεις βρίσκονται επί του παρόντος στο Μουσείο De Reede στην Αμβέρσα.

Προέρχονται από τη Βασιλική Βιβλιοθήκη του Βελγίου (KBR) που έχει σχεδόν όλα όσα δημιούργησε ο Ντύρερ, δηλαδή εκατοντάδες έργα που δυστυχώς σπάνια βγαίνουν από τις αποθήκες. Ο Joris Van Grieken, επιμελητής του τμήματος εκτυπώσεων της KBR, έκανε μια αυστηρή επιλογή περισσότερων από 90 έργων εξαιρετικής ποιότητας που σχεδόν όλα τυπώθηκαν όσο ζούσε ο χαράκτης.

Ο Άλμπρεχτ Ντύρερ απεικόνισε θρησκευτικές σκηνές, όπως τη ζωή της Παναγίας, τα πάθη του Χριστού ή σκηνές της Αποκάλυψης. Ο Ντύρερ δημιούργησε επίσης κι άλλους τύπους αναπαραστάσεων: μυώδεις άντρες που λούζονταν, έναν χάρτη του έναστρου ουρανού ή ακόμα και τον διάσημο «Ρινόκερο», ένα ζώο το οποίο δεν είδε ποτέ από κοντά στην πραγματικότητα.

Τι κάνει όμως τον Άλμπρεχτ Ντύρερ τόσο εξαιρετικό; Ο Joris Van Grieken παραθέτει: «Ο Ντύρερ είναι μια παγκόσμια ιδιοφυΐα, στην ίδια κατηγορία με τον Λεονάρντο ντα Βίντσι, τον Μιχαήλ Άγγελο, τον Ραφαήλ ή τον Τιτσιανό». Αναμιγνύει με πολύ φυσικό τρόπο την παραδοσιακή εικαστική γλώσσα της Βόρειας Ευρώπης με την Αναγέννηση, την οποία ανακάλυψε στα ταξίδια του στην Ιταλία, εξηγεί ο επιμελητής Van Grieken.

Ο Ντύρερ ήταν επίσης ζωγράφος, αλλά ήταν κυρίως τα χαρακτικά του που τον έκαναν πρωτοπόρο. Οι χαλκογραφίες και τα ξυλόγλυπτά του, τυπωμένα σε χαρτί, διανεμήθηκαν ευρέως. Όλοι όσοι είχαν ένα συγκεκριμένο επίπεδο τότε τα αγόραζαν, εξηγεί ο Joris Van Grieken. «Αυτές ήταν εκτυπώσεις που κρατούσες στη βιβλιοθήκη σου και τις οποίες μπορούσες να συζητήσεις με φίλους ή ομοϊδεάτες σου».

Ο Άλμπρεχτ Ντύρερ ενδιαφερόταν για πολλά πράγματα: την τέχνη, αλλά και την επιστήμη και τη θρησκεία. «Με το ευρύ όραμά του για τον κόσμο, ήταν ένας πραγματικός uomo universale», ένας παγκόσμιος άνθρωπος, υπογραμμίζει ο Joris Van Grieken. «Έγραψε για την οχυρωματική μηχανική και το σχέδιο προοπτικής, αλλά γνώριζε επίσης τις θεολογικές συζητήσεις της εποχής του».

Κατά τη διάρκεια της παραμονής του στην Αμβέρσα και τις περιοχές μας, ο Ντύρερ γνώρισε τον μεγάλο ανθρωπιστή Έρασμο, του οποίου ζωγράφισε ένα πορτρέτο. Η σχέση τους όμως έγινε προβληματική. «Ο Ντύρερ ήταν ένθερμος υποστηρικτής του Μαρτίνου Λούθηρου, σε αντίθεση με τον Έρασμο, και τελικά έφυγε από την Καθολική πόλη της Αμβέρσας για να επιστρέψει στη Νυρεμβέργη, στη σημερινή Γερμανία.

Η παραμονή του Ντύρερ μέσα και γύρω από την Αμβέρσα σίγουρα δεν πέρασε απαρατήρητη. Πριν από την άφιξή του, ο καλλιτέχνης είχε ήδη στείλει ένα μεγάλο σεντούκι γεμάτο εκτυπώσεις και κατά τη διάρκεια της παραμονής του από το 1520 έως το 1521 διένειμε τα έργα του ως εταιρικά δώρα. «Τον υποδέχτηκαν σαν ήρωα, σαν παγκόσμιο αστέρι», σημειώνει ο Joris Van Grieken. Η παραμονή του αποδείχθηκε επίσης εμπορική επιτυχία αφού ο Ντύρερ μπόρεσε να πουλήσει πολλά έργα και να λάβει αρκετές παραγγελίες.

Το ταξίδι του στην Ολλανδία εκείνη την εποχή του επέτρεψε επίσης να ανανεώσει την αυτοκρατορική σύνταξη που του είχε δώσει ο αυτοκράτορας Μαξιμιανός Α” πριν από το θάνατό του το 1519. Ο Ντύρερ κατάφερε πράγματι να εξασφαλίσει την αιγίδα του νέου αυτοκράτορα Καρόλου Ε”, εγγονού του Μαξιμιλιανού, που στέφθηκε βασιλιάς της Ρωμαιο-Γερμανικής Αυτοκρατορία στο Άαχεν στις 23 Οκτωβρίου 1520.

Η Αμβέρσα ήταν ήδη διεθνές λιμάνι το 1520 και η παραμονή του στην Ολλανδία άνοιξε τα μάτια του Άλμπρεχτ Ντύρερ. Εκεί αγόρασε εξωτικά αντικείμενα, όπως ένα κέρατο narwhal (θαλάσσιος μονόκερος), και είδε αληθινά λιοντάρια για πρώτη φορά στον αυτοκρατορικό ζωολογικό κήπο Prinsenhof στη Γάνδη. Ο Ντίρερ κρατούσε λεπτομερές ημερολόγιο της παραμονής του στις Κάτω Χώρες.

Η έκθεση «Dürer in Antwerp» είναι ανοιχτή έως τις 31 Μαρτίου 2025 στο Μουσείο De Reede στην Αμβέρσα
Περισσότερα, εδώ. 

The post Μουσείο De Reede: ο Ντύρερ στην Αμβέρσα, μέσα από σπάνιες εκτυπώσεις appeared first on .

Εμβληματικοί πίνακες όπως η «Νυχτερινή Περίπολος», πορτρέτα και αυτοπροσωπογραφίες είναι που έκαναν τον Ολλανδό καλλιτέχνη Rembrandt van Rijn (1606-1669) παγκοσμίως γνωστό. Ο Ρέμπραντ ήταν ιδιαίτερα ευέλικτος ζωγραφίζοντας με λάδια, αλλά και άριστος τεχνίτης στη χαρακτική.

Συνολικά ο Ρέμπραντ παρήγαγε σχεδόν 300 χαρακτικά. Πάνω από ογδόντα, που ανήκουν σε μια ιδιωτική συλλογή, εκτίθενται τώρα στο Μουσείο De Reede στην Αμβέρσα. Η χαρακτική δεν αποτέλεσε ποτέ μια δευτερεύουσα ενασχόληση για τον Ρέμπραντ. Όλα ήταν έργα από μόνα τους. Είναι μια τεχνική που δούλεψε όλη του τη ζωή για να την τελειοποιήσει.

Η χάραξη είναι μια εικόνα που σχεδιάζεται σε ένα στρώμα κεριού προσαρτημένο σε μια χάλκινη πλάκα που στη συνέχεια χρησιμοποιείται για τη δημιουργία μιας εκτύπωσης σε χαρτί. Έτσι, ένα χαρακτικό μπορεί να εκτυπωθεί πολλές φορές. Ο Ρέμπραντ συγκεκριμένα, μόλις ολοκλήρωνε κάποια εκτύπωση, είχε τη συνήθεια να προσθέτει μερικές αλλαγές στην καθεμία, δημιουργώντας διάφορες -κι ως εκ τούτου μοναδικές- εκδόσεις.

Τα χαρακτικά που εκτίθενται στην Αμβέρσα προέρχονται από την ιδιωτική συλλογή του Ολλανδού συλλέκτη Jaap Mulders. Θαυμάζει αυτό που αποκαλεί την «πρωτοφανή δεξιοτεχνία» του Ρέμπραντ, αλλά και το κοφτερό του μάτι. «Για μένα ο Ρέμπραντ ήταν ένας φωτογράφος avant la lettre», λέει ο Mulders.

Τα χαρακτικά του Ρέμπραντ διαθέτουν εκπληκτικές λεπτομέρειες. Ο ζωγράφος παρατηρούσε τους απλούς ανθρώπους στις καθημερινές τους δραστηριότητες με πολύ χιούμορ. «Ο πωλητής ποντικοφάρμακων φέρνει τα εμπορεύματά του από πόρτα σε πόρτα κουβαλώντας ένα καλάθι με ζωντανούς αρουραίους σε ένα μακρύ κοντάρι. Για να δείξει την αποτελεσματικότητα του δηλητηρίου του, εμφανίζονται νεκροί αρουραίοι κρεμασμένοι από το καλάθι!

Ζητιάνοι, βιολιτζήδες, φτωχοί αγρότες, νεροκουβαλητές… Με μαεστρικές χαρακιές της βελόνας ο Ρέμπραντ τους απεικονίζει με τα κουρέλια τους να κουβαλούν τα πράγματά τους. Σε πολλές περιπτώσεις τα χαρακτικά δεν είναι μεγαλύτερα από ένα σημερινό γραμματόσημο. Τα έργα του Ρέμπραντ περιλαμβάνουν επίσης γυμνά που είναι εκπληκτικά ζωντανά. Σημάδια στα πόδια της γυναίκας αποκαλύπτουν ότι μόλις έβγαλε τις κάλτσες της.

Άρα ήταν πραγματικά ο Ρέμπραντ ένας φωτογράφος, πριν καν επινοηθεί ο όρος; Σε κάθε περίπτωση ήταν ιδιοφυΐα στο να κάνει σέλφι! Κοιτώντας τον εαυτό του μέσα από τον καθρέπτη, δημιούργησε ένα αυτοπορτρέτο, κάπως σαν εξάσκηση για το χέρι του. Κάποιοι θα έλεγαν ένα doodle. Το Museum De Reede παρουσιάζει μια μικρή συλλογή από μίνι αυτοπροσωπογραφίες στις οποίες ο καλλιτέχνης εμφανίζει μια πληθώρα εκφράσεων: ο Ρέμπραντ συνοφρυώνεται, χαμογελάει, φωνάζει, εκπλήσσεται. Υπάρχει ένας Ρέμπραντ με ωραία ρούχα και καπέλο, ο Ρέμπραντ με ανάκατα μαλλιά, ένα χαρακτικό στο οποίο μπορεί κανείς σχεδόν να μετρήσει κάθε τρίχα στο κεφάλι του.

Τα μεγαλύτερα χαρακτικά απεικονίζουν βιβλικές σκηνές, ένα κήρυγμα του Ιησού ενώπιον του Πόντιου Πιλάτου. Ο Ρέμπραντ απεικονίζει μια πληθώρα από ενδιαφέρουσες φιγούρες, με πρόσωπα που έχουν πολλά να πουν. Οι συνθέσεις του είναι απόλυτη τελειότητα καθώς μετακινεί τα όρια του τι μπορείς να κάνεις με το φως και τη σκιά. Αρκετά από τα έργα του απεικονίζουν επίσης τοπία.

Πρόκειται για έργα ζωγραφισμένα και χαραγμένα πριν από τέσσερις αιώνες, αριστουργήματα σε μικρό μέγεθος. Και παραμένουν τόσο ζωντανά, σαν να δημιουργήθηκαν μόλις χθες.

Rembrandt – Photographer avant la lettre

Διάρκεια έκθεσης: 27.1.23 – 22.5.23

Museum De Reede
Ernest van Dijckkaai
7B-2000, Antwerpen

+32(3)434 03 04
info@museum-dereede.be

Περισσότερες πληροφορίες, εδώ. 

The post Μοναδικά χαρακτικά του Ρέμπραντ στο De Reede της Αμβέρσας appeared first on .

Σε όλο τον κόσμο, υπάρχουν μόνο τριάντα λιθογραφίες (ασπρόμαυρες με μελάνι σε χαρτί) αυτής της εκδοχής της «Κραυγής» και μόνο δέκα μουσεία σε πέντε χώρες τις εκθέτουν στο κοινό. Αυτό θα γίνει και στο De Reede, κάνοντας έτσι έντεκα τα μουσεία που θα εκθέτουν μια βερσιόν του διάσημου έργου: πέντε στις ΗΠΑ, δύο στη Νορβηγία, δύο στη Γερμανία, ένα στη Σουηδία και πλέον το De Reede στην Αμβέρσα.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Museum De Reede (@museumdereede)

«Χρειάστηκε πολύς χρόνος για να φτάσουμε εκεί», είπε ο Harry Rutten του Ιδρύματος De Reede. «Η πρώτη προσπάθεια χρονολογείται από το 2019. Πρόκειται για ένα έργο που ενδιαφέρει όλους».

Το ιδιωτικό μουσείο της Αμβέρσας ειδικεύεται σε χαρακτικά και λιθογραφίες, πιο συγκεκριμένα γραφικά και έργα χαρτιού. Τώρα έχει 34 έργα του Μουνκ. Σε καμία πόλη στον κόσμο δεν συγκεντρώθηκαν τόσες πολλές λιθογραφίες του καλλιτέχνη, πλην βέβαια του Όσλου, γενέτειρας του Έντβαρντ Μουνκ.

Ο Φλαμανδός υπουργός-Πρόεδρος Jan Jambon (επίσης υπεύθυνος για τον Πολιτισμό), ο Δήμαρχος της Αμβέρσας Bart De Wever και η αντιδήμαρχος Πολιτισμού της Αμβέρσας, Nabilla Ait Daoud, έδωσαν το παρών για να θαυμάσουν την λιθογραφία στο Μουσείο De Reede.

The post Το De Reede της Αμβέρσας προσθέτει στη συλλογή του μια λιθογραφία της «Κραυγής» του Μουνκ appeared first on .