«Προληπτικές» ανακλήσεις οχημάτων από την BMW, παγκοσμίως

Η BMW προχωρά σε μια εκτεταμένη παγκόσμια καμπάνια ανάκλησης που αφορά έως και 575.000 οχήματα, σύμφωνα με γερμανικά μέσα ενημέρωσης, λόγω ενός πιθανού τεχνικού ζητήματος στον εκκινητή. Στο Βέλγιο, οι περιπτώσεις περιορίζονται σε «μερικές χιλιάδες» αυτοκίνητα, όπως διευκρινίζει ο Jeroen Lissens, εκπρόσωπος της BMW Benelux. Το ερώτημα που τίθεται όμως, είναι σαφές: πρόκειται για πραγματική απειλή ή για μια κίνηση υπερβάλλουσας προληπτικότητας;

Η καμπάνια αφορά μοντέλα ευρείας κυκλοφορίας που κατασκευάστηκαν μεταξύ Ιουλίου 2020 και Ιουλίου 2022. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η Série 2 Coupé, διάφορες εκδόσεις των Séries 3, 4 και 5, η Série 6 Gran Turismo, η Série 7, καθώς και τα X4, X5, X6 και Z4. Αν και στη Γερμανία γίνεται λόγος για έως και 575.000 οχήματα, η BMW δεν επιβεβαιώνει επίσημα αυτόν τον συνολικό αριθμό.

Στο Βέλγιο, οι ιδιοκτήτες έχουν ήδη ενημερωθεί με επιστολή. Περίπου τα μισά από τα επηρεαζόμενα οχήματα έχουν ήδη ελεγχθεί ή επισκευαστεί, ενώ οι οδηγοί μπορούν να συνεχίσουν να χρησιμοποιούν κανονικά το αυτοκίνητό τους μέχρι την παρέμβαση.

Στην καρδιά της υπόθεσης βρίσκεται πιθανή φθορά του μαγνητικού διακόπτη της μίζας. Σε θεωρητικό επίπεδο, αυτό θα μπορούσε να δυσκολέψει την εκκίνηση του κινητήρα. Στο πιο ακραίο σενάριο, ενδέχεται να προκληθεί βραχυκύκλωμα, οδηγώντας σε τοπική υπερθέρμανση και – στο χειρότερο ενδεχόμενο – σε κίνδυνο πυρκαγιάς εν κινήσει. Ωστόσο, σύμφωνα με τη BMW Benelux, «δεν έχει καταγραφεί κανένα περιστατικό, ούτε καν δυσκολία εκκίνησης». Η απουσία οποιουδήποτε πραγματικού συμβάντος εξηγεί και το γεγονός ότι δεν έχει επιβληθεί κανένας περιορισμός χρήσης.

Η υπόθεση αυτή εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο όπου οι ανακλήσεις έχουν γίνει σχεδόν ρουτίνα στη διεθνή αυτοκινητοβιομηχανία. Η σύγχρονη εποχή των μαζικών ανακλήσεων διαμορφώθηκε ουσιαστικά μετά το σκάνδαλο της Toyota το 2009-2010, όταν εκατομμύρια οχήματα ανακλήθηκαν λόγω προβλημάτων ακούσιας επιτάχυνσης και ο κατασκευαστής βρέθηκε ενώπιον του αμερικανικού Κογκρέσου. Ακολούθησε το τεράστιο σκάνδαλο των αερόσακων Takata το 2013, μία υπόθεση με αποδεδειγμένους κινδύνους και συγκάλυψη, που οδήγησε σε μία από τις μεγαλύτερες ανακλήσεις στην ιστορία της αυτοκίνησης.

Έκτοτε, η διαχείριση ρίσκου έχει αλλάξει ριζικά. Οι συλλογικές αγωγές και οι υπέρογκες αποζημιώσεις έχουν διαμορφώσει ένα νέο περιβάλλον, στο οποίο η προληπτική ανάκληση συχνά κοστίζει λιγότερο από μια ενδεχόμενη δικαστική κρίση. Η στρατηγική της πρόληψης, όμως, ενίοτε οδηγεί σε υπερβολές.

Είναι σημαντικό να γίνεται διάκριση μεταξύ ενός θεωρητικού κινδύνου και μιας αποδεδειγμένης ή πιθανής βλάβης. Στην παρούσα περίπτωση, το δυσμενέστερο σενάριο παραμένει καθαρά υποθετικό. Καμία φωτιά, καμία μηχανική αστοχία, κανένα καταγεγραμμένο περιστατικό. Παρ’ όλα αυτά, η επικοινωνιακή διάσταση μιας τέτοιας ανάκλησης μπορεί να δημιουργήσει αναστάτωση δυσανάλογη του πραγματικού κινδύνου.

Η πρακτική των κατασκευαστών δεν είναι ενιαία. Ορισμένοι επιλέγουν «σιωπηλές» παρεμβάσεις κατά τη διάρκεια τακτικών επισκέψεων στο συνεργείο, χωρίς ευρεία δημοσιότητα. Άλλοι επιλέγουν πλήρη διαφάνεια μέσω επίσημων ανακοινώσεων. Στην περίπτωση της BMW, η επιλογή είναι ξεκάθαρη: δημόσια ενημέρωση και προληπτική δράση.

Το αν πρόκειται για υποδειγματική υπευθυνότητα ή για υπερβολική προφύλαξη παραμένει θέμα οπτικής. Το βέβαιο είναι ότι στη σημερινή αυτοκινητοβιομηχανία, η διαχείριση της φήμης και του νομικού κινδύνου είναι εξίσου σημαντική με τη μηχανολογική αξιοπιστία.

BMW et l’ère des rappels préventifs
575.000 véhicules concernés pour un risque théorique jamais constaté

BMW a lancé une vaste campagne mondiale de rappel concernant jusqu’à 575.000 véhicules selon certains médias allemands, en raison d’un risque potentiel lié au démarreur. En Belgique, « quelques milliers » de voitures sont concernées, précise Jeroen Lissens, porte-parole de BMW Benelux. La question se pose donc clairement : s’agit-il d’une véritable alerte ou d’une précaution poussée à l’extrême ?

La campagne vise des modèles produits entre juillet 2020 et juillet 2022, parmi lesquels la Série 2 Coupé, différentes versions des Séries 3, 4 et 5, la Série 6 Gran Turismo, la Série 7, ainsi que les X4, X5, X6 et Z4. BMW ne confirme pas officiellement le volume global évoqué en Allemagne.

En Belgique, les propriétaires ont été informés par courrier. Environ la moitié des véhicules concernés auraient déjà fait l’objet d’une intervention. Les automobilistes peuvent continuer à utiliser leur voiture normalement dans l’intervalle.

À l’origine du rappel figure une possible usure du contacteur magnétique du démarreur. Théoriquement, cela pourrait compliquer la mise en route du moteur. Dans un scénario extrême, un court-circuit pourrait provoquer une surchauffe localisée, avec un risque d’incendie en roulant. Toutefois, selon BMW Benelux, aucun incident n’a été signalé à ce jour, pas même une difficulté de démarrage. Aucune restriction d’utilisation n’a donc été imposée.

Ce rappel s’inscrit dans un contexte où les campagnes préventives sont devenues fréquentes dans l’industrie automobile. Depuis l’affaire Toyota de 2009-2010, marquée par des accusations d’accélération involontaire et le rappel de près de neuf millions de véhicules, puis le scandale des airbags Takata en 2013 – avec des risques avérés et des dissimulations – la gestion des risques a profondément évolué.

Les class actions et les indemnisations massives ont transformé les stratégies des constructeurs. Anticiper coûte souvent moins cher qu’une crise judiciaire. Mais cette logique peut conduire à traiter des risques purement théoriques comme des menaces imminentes.

Dans le cas présent, aucun fait concret ne vient confirmer le scénario le plus pessimiste. La différence entre risque hypothétique et défaillance avérée mérite donc d’être rappelée. La transparence est essentielle, mais son excès peut générer un stress disproportionné.

Les constructeurs adoptent d’ailleurs des approches variables : certains privilégient des interventions discrètes lors des entretiens en atelier, d’autres communiquent largement. BMW a choisi la voie de la transparence officielle.

Reste à savoir si cette démarche relève d’une prudence exemplaire ou d’un excès de précaution. Une chose est sûre : aujourd’hui, dans l’automobile, la gestion du risque juridique et réputationnel est devenue aussi stratégique que la mécanique elle-même.