Νέα συμφωνία στην ΕΕ για τα δικαιώματα των αεροπορικών επιβατών

Ισχυρότερη προστασία για τους επιβάτες αεροπορικών μεταφορών

Έπειτα από περισσότερα από δέκα χρόνια διαπραγματεύσεων, η Ευρωπαϊκή Ένωση κατέληξε σε προσωρινή συμφωνία για την αναθεώρηση των δικαιωμάτων των αεροπορικών επιβατών, διατηρώντας ένα από τα σημαντικότερα κεκτημένα των ταξιδιωτών: το δικαίωμα αποζημίωσης σε περίπτωση καθυστέρησης άνω των τριών ωρών.

Η συμφωνία εγκρίθηκε από την Επιτροπή Συνδιαλλαγής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και πλέον αναμένεται να επικυρωθεί επίσημα από τα δύο θεσμικά όργανα. Οι νέοι κανόνες αποσκοπούν στην καλύτερη προστασία των επιβατών σε περιπτώσεις καθυστερήσεων, ακυρώσεων πτήσεων και άρνησης επιβίβασης, ενώ παράλληλα απλοποιούν σημαντικά τις διαδικασίες αποζημίωσης.

Η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Roberta Metsola, χαρακτήρισε τη συμφωνία σημαντική νίκη για τους Ευρωπαίους ταξιδιώτες, υπογραμμίζοντας ότι προσφέρει μεγαλύτερη διαφάνεια και σαφέστερους κανόνες χωρίς να επιβαρύνει υπερβολικά τον αεροπορικό κλάδο.

Παραμένει το όριο των τριών ωρών για αποζημίωση

Ένα από τα βασικά σημεία της συμφωνίας είναι ότι δεν αλλάζει το υφιστάμενο όριο των τριών ωρών καθυστέρησης για την καταβολή αποζημίωσης. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχε προτείνει στο παρελθόν να αυξηθεί το όριο στις πέντε ώρες, ενώ αρκετά κράτη-μέλη ζητούσαν περιορισμό των αποζημιώσεων λόγω του κόστους για τις αεροπορικές εταιρείες.

Τελικά, οι επιβάτες θα συνεχίσουν να δικαιούνται αποζημίωση όταν η πτήση τους καθυστερεί πάνω από τρεις ώρες, ακυρώνεται λιγότερο από 14 ημέρες πριν από την αναχώρηση ή όταν τους αρνείται η εταιρεία την επιβίβαση.

Τα ποσά των αποζημιώσεων παραμένουν αμετάβλητα:

250 ευρώ για πτήσεις έως 1.500 χιλιόμετρα, 400 ευρώ για πτήσεις μεταξύ 1.500 και 3.500 χιλιομέτρων, καθώς και για μεγαλύτερες ενδοευρωπαϊκές πτήσεις, ενώ για μεγαλύτερες διεθνείς διαδρομές η αποζημίωση μπορεί να φθάνει τα 600 ευρώ. Σε ορισμένες περιπτώσεις επαναδρομολόγησης, οι αεροπορικές εταιρείες θα μπορούν να μειώνουν το ποσό έως και κατά 50%.

Οι εταιρείες θα εξακολουθούν να απαλλάσσονται από την υποχρέωση αποζημίωσης όταν η διαταραχή της πτήσης οφείλεται σε έκτακτες περιστάσεις, όπως ακραία καιρικά φαινόμενα, φυσικές καταστροφές, πολεμικές συγκρούσεις ή απεργίες υπηρεσιών αεροδρομίων και εναέριας κυκλοφορίας.

Απλούστερες και ταχύτερες διαδικασίες

Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα μέχρι σήμερα ήταν η δυσκολία διεκδίκησης αποζημίωσης. Σύμφωνα με οργανώσεις καταναλωτών, πολλοί επιβάτες είτε δεν γνώριζαν τα δικαιώματά τους είτε εγκατέλειπαν τη διαδικασία επειδή τη θεωρούσαν πολύπλοκη.

Με το νέο πλαίσιο, οι αεροπορικές εταιρείες θα υποχρεούνται να ενημερώνουν ηλεκτρονικά τους επιβάτες μέσα σε τέσσερις ημέρες από την ολοκλήρωση του ταξιδιού τους για τα δικαιώματα και τη διαδικασία υποβολής αιτήματος αποζημίωσης. Οι ταξιδιώτες θα διαθέτουν εννέα μήνες για να καταθέσουν το αίτημά τους και οι εταιρείες θα πρέπει να απαντούν εντός 30 ημερών, είτε καταβάλλοντας την αποζημίωση είτε αιτιολογώντας την άρνησή τους.

Παρά τις πιέσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, δεν υιοθετήθηκε τελικά η πρόταση για αυτόματη καταβολή αποζημιώσεων, κάτι που αρκετοί ευρωβουλευτές χαρακτήρισαν χαμένη ευκαιρία.

Νέα δικαιώματα για οικογένειες και ευάλωτους επιβάτες

Η συμφωνία εισάγει και σημαντικές βελτιώσεις για τις οικογένειες. Οι αεροπορικές εταιρείες δεν θα μπορούν πλέον να χρεώνουν επιπλέον ποσά ώστε ένα παιδί κάτω των 14 ετών να κάθεται δίπλα στον συνοδό του.

Το ίδιο δικαίωμα θα ισχύει για επιβάτες με αναπηρία ή μειωμένη κινητικότητα, καθώς και για εγκύους που χρειάζονται συνοδό.

Παράλληλα, ενισχύονται οι προβλέψεις για επιβάτες με αναπηρίες, οι οποίοι θα δικαιούνται αποζημίωση και βοήθεια εάν χάσουν την πτήση τους λόγω ανεπαρκούς υποστήριξης από το αεροδρόμιο.

Αλλαγές στις αποσκευές και στις χρεώσεις

Οι νέοι κανόνες καθιερώνουν το δικαίωμα δωρεάν μεταφοράς ενός προσωπικού αντικειμένου, όπως μικρή τσάντα ή σακίδιο, το οποίο θα πρέπει να χωρά κάτω από το κάθισμα του επιβάτη.

Αντίθετα, δεν πέρασε η πρόταση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για δωρεάν μεταφορά χειραποσκευής κανονικού μεγέθους σε όλες τις πτήσεις.

Σημαντική είναι επίσης η ενίσχυση της διαφάνειας στις τιμές. Οι αεροπορικές εταιρείες, οι μεσάζοντες και οι πλατφόρμες κρατήσεων θα υποχρεούνται να εμφανίζουν από την αρχή της διαδικασίας κράτησης το πραγματικό κόστος του εισιτηρίου, συμπεριλαμβανομένων των αποσκευών που περιλαμβάνονται στην τιμή.

Επιπλέον, οι επιβάτες δεν θα επιβαρύνονται πλέον για τη διόρθωση απλών ορθογραφικών λαθών στο όνομά τους ούτε για την εκτύπωση κάρτας επιβίβασης όταν έχουν ήδη πραγματοποιήσει ηλεκτρονικό check-in.

Τα επόμενα βήματα

Η συμφωνία πρέπει τώρα να εγκριθεί επίσημα από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της ΕΕ, με την τελική ψηφοφορία να αναμένεται κατά τη διάρκεια της ολομέλειας του Ιουλίου. Εφόσον λάβει το τελικό «πράσινο φως», θα αποτελέσει τη μεγαλύτερη αναθεώρηση των ευρωπαϊκών κανόνων για τα αεροπορικά δικαιώματα από το 2004.

L’Union européenne renforce les droits des passagers aériens

Maintien de l’indemnisation après trois heures de retard, nouvelles garanties pour les familles et procédures simplifiées

Un accord attendu depuis de nombreuses années

Après plus d’une décennie de discussions, les institutions européennes sont parvenues à un accord politique visant à moderniser les règles qui encadrent les droits des passagers aériens. Ce compromis, validé par le comité de conciliation réunissant le Parlement européen et le Conseil, doit encore recevoir l’approbation formelle des deux institutions.

L’objectif est de mieux protéger les voyageurs confrontés à des retards importants, des annulations de vols ou des refus d’embarquement, tout en rendant les démarches plus claires et plus accessibles.

Selon la présidente du Parlement européen, Roberta Metsola, le texte apporte davantage de sécurité juridique aux consommateurs tout en préservant un équilibre avec les réalités du secteur aérien.

Le seuil des trois heures est conservé

L’un des principaux enjeux des négociations concernait l’indemnisation en cas de retard. Plusieurs États membres ainsi que la Commission européenne avaient envisagé de relever le seuil ouvrant droit à compensation. Finalement, le Parlement européen a obtenu le maintien de la règle actuelle.

Concrètement, les voyageurs continueront à pouvoir réclamer une indemnisation lorsqu’un vol arrive à destination avec plus de trois heures de retard, lorsqu’il est annulé peu avant le départ ou lorsqu’ils se voient refuser l’embarquement.

Les montants restent inchangés : 250 euros pour les trajets jusqu’à 1.500 kilomètres, 400 euros pour les vols intermédiaires et certaines liaisons européennes plus longues, et jusqu’à 600 euros pour les vols longue distance. Dans certaines situations de réacheminement rapide, les compagnies pourront toutefois réduire le montant versé.

Les transporteurs ne seront pas tenus d’indemniser les passagers lorsque la perturbation résulte de circonstances exceptionnelles indépendantes de leur volonté, telles que des catastrophes naturelles, des conflits armés, des conditions météorologiques extrêmes ou certaines grèves.

Des démarches plus simples pour les voyageurs

La réforme vise également à faciliter les demandes d’indemnisation. Les compagnies aériennes devront désormais transmettre aux passagers concernés, par voie électronique, toutes les informations nécessaires pour introduire une demande.

Les voyageurs disposeront d’un délai de neuf mois pour faire valoir leurs droits. De leur côté, les compagnies devront fournir une réponse dans un délai maximal de 30 jours, soit en versant l’indemnisation, soit en justifiant leur refus.

Si le Parlement souhaitait un système de compensation automatique, cette mesure n’a finalement pas été retenue dans le texte final.

Des avancées pour les familles et les personnes à mobilité réduite

Parmi les nouveautés les plus visibles figure l’interdiction pour les compagnies aériennes de facturer un supplément afin qu’un enfant de moins de 14 ans soit assis à côté de son parent ou de son accompagnateur.

La même protection s’appliquera aux personnes en situation de handicap, aux voyageurs à mobilité réduite ainsi qu’aux femmes enceintes lorsqu’un accompagnement est nécessaire.

Le texte renforce également les droits des passagers handicapés qui manqueraient leur vol en raison d’une assistance insuffisante fournie par l’aéroport.

Plus de transparence sur les prix et les bagages

Les nouvelles dispositions prévoient que chaque passager puisse emporter gratuitement un objet personnel, comme un sac à main ou un petit sac à dos pouvant être placé sous le siège.

En revanche, la gratuité systématique des bagages cabine, réclamée par une partie des eurodéputés, n’a pas été retenue.

Les plateformes de réservation et les compagnies devront par ailleurs afficher plus clairement les tarifs dès le début du processus d’achat, afin que les voyageurs puissent comparer plus facilement les offres disponibles.

Autre changement notable : les passagers ne pourront plus être facturés pour corriger une simple erreur orthographique dans leur nom ni pour imprimer leur carte d’embarquement après avoir effectué leur enregistrement.

Une adoption définitive attendue cet été

Le texte doit désormais franchir les dernières étapes législatives avant son entrée en vigueur. Le Parlement européen devrait se prononcer lors de sa session plénière de juillet. Si l’accord est confirmé, il marquera la réforme la plus importante des droits des passagers aériens européens depuis plus de vingt ans.