EES: Η νέα ψηφιακή εποχή στα σύνορα της Ευρώπης φέρνει αλλαγές – και καθυστερήσεις

Η Ευρωπαϊκή Ένωση περνά σε μια νέα φάση διαχείρισης των εξωτερικών της συνόρων, με την πλήρη ενεργοποίηση του Entry/Exit System (EES), ενός ψηφιακού συστήματος που αντικαθιστά τη χειροκίνητη σφράγιση διαβατηρίων με βιομετρική καταγραφή. Μετά από καθυστερήσεις και μια σταδιακή εφαρμογή έξι μηνών, το σύστημα είναι πλέον υποχρεωτικό σε 29 χώρες του χώρου Σένγκεν, σηματοδοτώντας μια βαθιά αλλαγή στον τρόπο εισόδου και εξόδου πολιτών τρίτων χωρών.

Τι αλλάζει με το νέο σύστημα

Το EES στοχεύει στη δημιουργία ενός ενιαίου ψηφιακού αρχείου μετακινήσεων, καταγράφοντας δακτυλικά αποτυπώματα, εικόνα προσώπου και στοιχεία διαβατηρίου για κάθε ταξιδιώτη που δεν είναι πολίτης της ΕΕ και δεν διαθέτει άδεια παραμονής μακράς διάρκειας.

Η βασική φιλοσοφία είναι απλή:
μία εγγραφή – πολλαπλές χρήσεις. Αφού καταχωρηθούν τα δεδομένα, οι επόμενες διελεύσεις γίνονται ταχύτερα μέσω αυτοματοποιημένων ελέγχων.

Ωστόσο, η πρώτη καταγραφή αποδεικνύεται πιο απαιτητική. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι ταξιδιώτες χρειάζεται να αφιερώσουν σημαντικό χρόνο στα σύνορα, γεγονός που έχει ήδη οδηγήσει σε ουρές και καθυστερήσεις, ιδιαίτερα κατά την αρχική φάση εφαρμογής.

Καθυστερήσεις και τεχνικές προκλήσεις

Κατά τη μεταβατική περίοδο, μόνο ένα ποσοστό των ταξιδιωτών περνούσε από το EES, δίνοντας τη δυνατότητα στις αρχές να δοκιμάσουν το σύστημα. Παρ’ όλα αυτά, ακόμα και έτσι καταγράφηκαν χρόνοι αναμονής που ξεπέρασαν τη μία ώρα σε μεγάλα αεροδρόμια.

Με την πλήρη εφαρμογή και ενόψει της θερινής περιόδου, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι οι αναμονές μπορεί να αυξηθούν, ειδικά εάν παρουσιαστούν τεχνικά προβλήματα ή αυξημένη επιβατική κίνηση.

Για τον λόγο αυτό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει επιτρέψει προσωρινή ευελιξία στους ελέγχους έως τον Σεπτέμβριο του 2026, ώστε να αποφευχθούν σοβαρά λειτουργικά προβλήματα.

Τα πρώτα αποτελέσματα και τα οφέλη

Παρά τις δυσκολίες, τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ότι το σύστημα αρχίζει να αποδίδει:
52 εκατομμύρια διελεύσεις έχουν ήδη καταγραφεί, ενώ έχουν εντοπιστεί εκατοντάδες περιπτώσεις υψηλού κινδύνου και έχουν απορριφθεί δεκάδες χιλιάδες είσοδοι.

Ταυτόχρονα, το EES προσφέρει νέες δυνατότητες:
καλύτερος έλεγχος παραμονής, ενίσχυση της ασφάλειας και διαφάνεια για επιχειρήσεις που διαχειρίζονται διεθνές προσωπικό.

Μια σημαντική εξέλιξη είναι και η δημιουργία εφαρμογής που θα επιτρέπει προεγγραφή στοιχείων έως και 72 ώρες πριν το ταξίδι, μειώνοντας τον χρόνο ελέγχου στα σύνορα.

Η κατάσταση στην Ελλάδα: προσαρμογή με προκλήσεις

Στην Ελλάδα, η εφαρμογή του EES βρίσκεται ακόμη σε μεταβατικό στάδιο, με την ευθύνη υλοποίησης να ανήκει στην Ελληνική Αστυνομία, ενώ η Fraport Greece υποστηρίζει τη διαδικασία στα αεροδρόμια.

Οι έλεγχοι πραγματοποιούνται προς το παρόν στα σημεία διαβατηριακού ελέγχου, με τη συλλογή βιομετρικών δεδομένων να αυξάνει τον χρόνο εξυπηρέτησης, ιδιαίτερα σε περιόδους αιχμής.

Για την αντιμετώπιση των καθυστερήσεων, έχουν ληφθεί μέτρα όπως:
ενισχυμένη σήμανση, επιπλέον προσωπικό και καλύτερη διαχείριση ροών επιβατών. Παράλληλα, συνεχίζονται οι τεχνικές δοκιμές για την πλήρη ενσωμάτωση του συστήματος.

Το ενδιαφέρον των αρχών επικεντρώνεται στη διασφάλιση μιας ομαλής εμπειρίας για τους ταξιδιώτες, ενόψει της αυξημένης τουριστικής κίνησης.

Η κατάσταση στο Βέλγιο: πολιτική στήριξη και επιχειρησιακές ανησυχίες

Στο Βέλγιο, η εφαρμογή του EES έχει ήδη προκαλέσει έντονο ενδιαφέρον σε πολιτικό και επιχειρησιακό επίπεδο. Η συμφωνία για σταδιακή εφαρμογή σε διάστημα 180 ημερών θεωρείται κρίσιμη για την αποφυγή χάους στα μεγάλα hubs, όπως το αεροδρόμιο των Βρυξελλών.

Η Βελγίδα ευρωβουλευτής Assita Kanko χαρακτήρισε το σύστημα ως «σημαντικό βήμα για την ασφάλεια», επισημαίνοντας παράλληλα την ανάγκη για ευελιξία ώστε να διευκολυνθούν οι νόμιμοι ταξιδιώτες.

Κατά τις δοκιμές, στο αεροδρόμιο των Βρυξελλών καταγράφηκαν ουρές έως και μίας ώρας, γεγονός που ενίσχυσε τις ανησυχίες για τη θερινή περίοδο. Οι αρχές σχεδιάζουν ενίσχυση προσωπικού και υποδομών, ενώ εταιρείες και οργανισμοί καλούνται να προσαρμοστούν εγκαίρως.

Ιδιαίτερη σημασία δίνεται και στην προστασία δεδομένων, με διαβεβαιώσεις ότι τυχόν ασυμφωνίες στο σύστημα δεν θα οδηγούν αυτόματα σε άρνηση εισόδου.

Ένα σύστημα σε εξέλιξη

Το EES αποτελεί ένα από τα βασικά κομμάτια του ευρύτερου σχεδίου ψηφιακής διαχείρισης των ευρωπαϊκών συνόρων, που θα συμπληρωθεί τα επόμενα χρόνια με το σύστημα ETIAS.

Παρά τις δυσκολίες της αρχικής εφαρμογής, η Ευρώπη φαίνεται αποφασισμένη να προχωρήσει προς ένα πιο αυτοματοποιημένο, ασφαλές και ελεγχόμενο σύστημα μετακινήσεων, ισορροπώντας ανάμεσα στην ασφάλεια και την ελευθερία μετακίνησης.

EES : une révolution numérique aux frontières européennes, entre efficacité et défis

Un nouveau système biométrique transforme les contrôles dans l’espace Schengen, avec des impacts concrets pour les voyageurs

L’Union européenne a franchi une étape majeure dans la modernisation de ses frontières avec la mise en place du système d’entrée-sortie (EES), désormais actif dans 29 pays de l’espace Schengen. Ce dispositif remplace les tampons traditionnels par une collecte de données biométriques, visant à renforcer la sécurité et à fluidifier les déplacements.

Un changement de paradigme pour les voyageurs

Avec l’EES, chaque ressortissant non européen doit enregistrer ses empreintes digitales, son image faciale et ses informations de voyage. Une fois ces données enregistrées, les passages ultérieurs deviennent plus rapides grâce à des contrôles automatisés.

Mais cette première étape demande du temps. Dans plusieurs aéroports, les passagers ont dû faire face à des files d’attente importantes, révélant les limites d’un système encore en phase d’ajustement.

Des débuts sous tension, mais prometteurs

L’introduction progressive du système a permis d’identifier les failles : manque de personnel, infrastructures insuffisantes ou encore gestion complexe des flux. À l’approche de l’été, les autorités redoutent une pression accrue sur les points de passage.

Pour éviter une saturation, Bruxelles autorise temporairement des ajustements opérationnels jusqu’à septembre 2026, le temps d’optimiser le dispositif.

Malgré ces difficultés, les premiers résultats sont encourageants : des millions de passages enregistrés, une meilleure détection des risques et un suivi plus précis des séjours dans l’espace Schengen.

Grèce : une mise en œuvre progressive sous surveillance

En Grèce, le système est encore en phase d’adaptation. Les contrôles s’effectuent directement aux postes de police aux frontières, avec des temps de traitement allongés, notamment en période de forte affluence touristique.

Les autorités, soutenues par les opérateurs aéroportuaires, ont renforcé les équipes et amélioré l’organisation des flux afin de limiter les perturbations.

Belgique : entre soutien politique et vigilance opérationnelle

En Belgique, l’EES est perçu comme un outil stratégique pour la sécurité, mais aussi comme un défi logistique. Les premières expérimentations à l’aéroport de Bruxelles ont mis en évidence des temps d’attente significatifs, suscitant des inquiétudes.

Les institutions belges insistent sur la nécessité d’une mise en œuvre progressive et coordonnée, tout en veillant au respect des données personnelles et des droits des voyageurs.

Vers des frontières plus intelligentes

L’EES s’inscrit dans une transformation plus large des politiques migratoires européennes, avec l’arrivée prochaine du système ETIAS. L’objectif est clair : construire un modèle de gestion des frontières plus numérique, plus efficace et mieux sécurisé, tout en maintenant la fluidité des déplacements.

Une évolution incontournable, mais qui nécessite encore des ajustements pour répondre pleinement aux attentes des voyageurs et des acteurs du transport.