«Le Cœur et le Cru»: μια φωτογραφική έκθεση που επιμένει στο συναίσθημα και τον χρόνο

Στη Châtaigneraie, το κέντρο σύγχρονης τέχνης της Βαλλονίας στο Flémalle, φιλοξενείται έως τις 8 Φεβρουαρίου η έκθεση «Le Cœur et le Cru», με ελεύθερη είσοδο. Οκτώ βέλγοι καλλιτέχνες συναντιούνται σε μια συλλογική πρόταση που αντιστέκεται στον ψηφιακό καταιγισμό εικόνων και επαναφέρει τη φωτογραφία –και γενικότερα την εικαστική δημιουργία– στον χώρο της αργής παρατήρησης και της ανθρώπινης εμπειρίας.

Σε μια εποχή όπου η ταχύτητα και το διαρκές «σκρολάρισμα» καθορίζουν τον τρόπο που καταναλώνουμε εικόνες, η έκθεση επιλέγει συνειδητά να κινηθεί αντίθετα. Την επιμέλεια υπογράφει ο Emmanuel d’Autreppe, καθηγητής στην ESA Saint-Luc της Λιέγης, ο οποίος μιλά για μια έκθεση «καρδιάς», χωρίς ωραιοποιήσεις και εύκολα συναισθήματα. Στόχος δεν είναι η νοσταλγία, αλλά η ειλικρίνεια.

Οι Anne Kiesecoms, Matthieu Marre, Frédéric Materne, Mélanie Patris, Manon Timmers, Gaby Wilmotte, Thibaud Yevnine και Olivier Cornil παρουσιάζουν έργα που έχουν ως αφετηρία τη φωτογραφία, χωρίς όμως να περιορίζονται σε αυτή. Σχέδιο, ζωγραφική, βίντεο, κείμενο και εγκαταστάσεις συνυπάρχουν, δημιουργώντας έναν πολυφωνικό διάλογο γύρω από την οικειότητα, το καθημερινό βίωμα και τη θέση του καλλιτέχνη στον σύγχρονο κόσμο.

Η έκθεση απλώνεται σε όλους τους χώρους της Châtaigneraie, μιας παλιάς αστικής κατοικίας μέσα σε προστατευμένο πάρκο: από το ισόγειο μέχρι τη σοφίτα, αλλά και σε έναν εξωτερικό βοηθητικό χώρο. Κάθε καλλιτέχνης καταλαμβάνει τον δικό του χώρο, διαμορφώνοντας μια προσωπική αφήγηση γύρω από θέματα όπως η οικογένεια, η μνήμη, η ομορφιά και η φθορά του χρόνου.

Χωρίς να υιοθετεί ανοιχτά πολιτικό ή ακτιβιστικό λόγο, η έκθεση θέτει έμμεσα ερωτήματα για τον ρόλο της τέχνης στη σημερινή κοινωνία. Υπενθυμίζει τη σημασία της ανταλλαγής εμπειριών, της δημιουργίας και της ουσιαστικής επαφής με το έργο τέχνης, σε έναν κόσμο που συχνά λειτουργεί επιφανειακά και βιαστικά.

Ξεχωριστή παρουσία αποτελεί ο Olivier Cornil, ο οποίος καταλαμβάνει ολόκληρο το ισόγειο με το έργο «Le silence sourd», το τελευταίο κεφάλαιο μιας αυτοβιογραφικής ενότητας. Με ιδιαίτερη προσοχή στη λεπτομέρεια, φωτογραφίζει φαινομενικά ασήμαντες στιγμές: ποτήρια ξεχασμένα στο τραπέζι του πρωινού, λουλούδια που μαραίνονται, έναν όγκο πάγου που λιώνει. Για πρώτη φορά, αγγίζει ένα παιδικό τραύμα, με τρόπο διακριτικό και βαθιά ανθρώπινο.

Στον πυρήνα του έργου του βρίσκεται το πέρασμα του χρόνου. Η εγκατάσταση περιλαμβάνει περίπου είκοσι καλλιτεχνικά βιβλία, διαθέσιμα για ξεφύλλισμα, όπου εικόνες και κείμενα συνυπάρχουν. Ο χώρος έχει διαμορφωθεί με τραπέζια, καρέκλες και έναν άνετο καναπέ, καλώντας τον επισκέπτη να καθίσει και να αφιερώσει χρόνο. Εκεί, μέσα από τα γραπτά, αποκαλύπτεται η πιο προσωπική διάσταση του έργου.

Το «Le Cœur et le Cru» λειτουργεί τελικά σαν μια ήρεμη παύση. Μια υπενθύμιση ότι η τέχνη μπορεί ακόμη να προσφέρει βάθος, σιωπή και συγκέντρωση, απέναντι στη διαρκή βιασύνη της σύγχρονης καθημερινότητας.

«Le Cœur et le Cru»: quand la photographie prend le temps de regarder

À Flémalle, au cœur de la Châtaigneraie, centre wallon d’art contemporain installé dans une ancienne demeure entourée de verdure, l’exposition «Le Cœur et le Cru» se découvre librement jusqu’au 8 février. Huit artistes belges y proposent une vision sensible et incarnée de la création contemporaine, loin de la saturation visuelle et de l’immédiateté imposées par le numérique.

Pensée par Emmanuel d’Autreppe, enseignant à l’ESA Saint-Luc de Liège, l’exposition revendique une autre temporalité. Ici, pas de recherche de l’effet rapide ni d’esthétique formatée. «Le Cœur et le Cru» assume une approche artisanale, presque intime, où l’émotion n’est jamais forcée et où le regard du visiteur est invité à ralentir.

Anne Kiesecoms, Matthieu Marre, Frédéric Materne, Mélanie Patris, Manon Timmers, Gaby Wilmotte, Thibaud Yevnine et Olivier Cornil déploient des univers très personnels. Si la photographie reste le fil conducteur, elle dialogue librement avec le dessin, la peinture, la vidéo, l’écriture et l’installation. L’ensemble forme un parcours riche et nuancé, traversé par des thèmes universels : la mémoire, la famille, la fragilité du quotidien, le rapport au monde.

L’exposition investit tous les niveaux du bâtiment, du rez-de-chaussée au grenier, ainsi qu’un espace annexe à l’extérieur. Chaque pièce devient un territoire à part entière, pensé comme une immersion dans la démarche de l’artiste. Sans discours militant explicite, «Le Cœur et le Cru» questionne néanmoins la place de l’art dans nos vies et rappelle sa capacité à créer du lien et du sens.

Le travail d’Olivier Cornil occupe une place centrale. Avec «Le silence sourd», il livre une œuvre profondément introspective, où le temps devient un sujet à part entière. À travers des images simples – des objets laissés sur une table, des fleurs en fin de vie, la lente disparition d’un bloc de glace – il évoque la durée, la perte et la transformation. Pour la première fois, un traumatisme d’enfance affleure, traité avec une grande retenue.

Son installation se prolonge par une série de livres d’artistes, à consulter sur place. L’espace, volontairement accueillant, encourage à s’arrêter, à lire, à regarder autrement. Les textes, discrets mais essentiels, donnent accès à une dimension plus secrète du travail.

Dans un monde dominé par l’urgence et la consommation rapide des images, «Le Cœur et le Cru» propose une respiration. Une expérience qui valorise la lenteur, l’attention et la profondeur, et qui rappelle que l’art peut encore être un espace de silence et de présence.