Η βασιλόπιτα είναι ένα γλυκό που παρασκευάζεται ειδικά για την αλλαγή του χρόνου. Κατά την παρασκευή της, κρύβεται μέσα στη ζύμη ένα νόμισμα, το λεγόμενο φλουρί, και στη συνέχεια κόβεται σε κομμάτια για όσους παρευρίσκονται στη γιορτή. Εκείνος που θα βρει το φλουρί θεωρείται ότι θα έχει τύχη τη νέα χρονιά και συχνά λαμβάνει κι ένα μικρό δώρο, συνήθως ένα γούρι. Παραδοσιακά, κόβεται επίσης ένα κομμάτι για τον Χριστό ή τον Άγιο Βασίλειο, καθώς και ένα για το ίδιο το σπίτι.

Η κοπή της βασιλόπιτας γίνεται συνήθως στο τέλος του πρωτοχρονιάτικου γεύματος, το μεσημέρι της 1ης Ιανουαρίου. Ωστόσο, σχεδόν πάντα υπάρχει βασιλόπιτα και στο πρωτοχρονιάτικο ρεβεγιόν, λίγο μετά την αλλαγή του χρόνου. Πολλοί Έλληνες έχουν δύο βασιλόπιτες: μία για το βράδυ της Πρωτοχρονιάς με φίλους και μία για το οικογενειακό τραπέζι της επόμενης ημέρας. Παράλληλα, κοπές βασιλόπιτας πραγματοποιούνται και σε χώρους εργασίας, συλλόγους, σωματεία και κάθε είδους οργανισμούς.

Η κλασική βασιλόπιτα, σύμφωνα με την ελληνική γαστρονομική παράδοση, θυμίζει γλυκό ψωμί, πολύ κοντά στο τσουρέκι, με μαγιά, βούτυρο, αυγά και αρωματικά όπως μαστίχα και μαχλέπι. Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, έχει γίνει ιδιαίτερα δημοφιλής και η βασιλόπιτα τύπου κέικ, καθώς είναι πιο εύκολη στην παρασκευή και ιδιαίτερα αγαπητή στις νεότερες γενιές.

Στην όψη της, η βασιλόπιτα μπορεί να πασπαλίζεται με άχνη ζάχαρη, να καλύπτεται με γλάσο ή σοκολάτα και να διακοσμείται με τον αριθμό της νέας χρονιάς από αμύγδαλα, ζάχαρη, σοκολάτα ή ρόδι. Πολλοί εξακολουθούν να προτιμούν τη σπιτική βασιλόπιτα, συχνά βασισμένη σε οικογενειακή συνταγή που περνά από γενιά σε γενιά, αν και τα ζαχαροπλαστεία προσφέρουν πλέον αμέτρητες επιλογές.

Πέρα από τη «κλασική» γλυκιά βασιλόπιτα, υπάρχουν και πολλές τοπικές παραλλαγές. Σε αρκετές περιοχές της Ελλάδας, η βασιλόπιτα είναι αλμυρή και παίρνει τη μορφή πίτας, με γέμιση που διαφέρει ανάλογα με τον τόπο. Στη Θεσσαλία συναντάμε κοτόπιτα, στη Θράκη κρεατόπιτα, ενώ στην Καβάλα πίτες με τυρί ή πράσο. Στη Ζάκυνθο, αντί για πίτα ή γλυκό ψωμί, κόβεται κουλούρα με κρασί και σταφίδες, συνήθως την παραμονή των Χριστουγέννων.

Η παράδοση της βασιλόπιτας συνδέεται άμεσα με τον Άγιο Βασίλειο, του οποίου η μνήμη τιμάται την 1η Ιανουαρίου. Σε αντίθεση με άλλες ευρωπαϊκές παραδόσεις όπου παρόμοια γλυκά καταναλώνονται στα Θεοφάνια (χαρακτηριστικό παράδειγμα η galette des rois στον γαλλόφωνο κόσμο), στην Ελλάδα η βασιλόπιτα κόβεται την Πρωτοχρονιά, καθώς ο Άγιος Βασίλειος είναι ο κατεξοχήν φορέας των δώρων και των ευχών για τον νέο χρόνο.

Ο Μέγας Βασίλειος, επίσκοπος Καισαρείας τον 4ο αιώνα, ήταν γνωστός για το φιλανθρωπικό του έργο και τη φροντίδα του προς τους φτωχούς. Σύμφωνα με την παράδοση, όταν χρειάστηκε να επιστραφούν πολύτιμα αντικείμενα που είχαν συγκεντρωθεί από τον λαό, ο Άγιος Βασίλειος ζήτησε να ψηθούν ψωμιά μέσα στα οποία έκρυψε τα τιμαλφή, ώστε κάθε άνθρωπος να βρει αυτό που του ανήκε. Έτσι γεννήθηκε, σύμφωνα με την ορθόδοξη παράδοση, το έθιμο της βασιλόπιτας και του φλουριού.

Vasilopita: le dessert qui commence l’année

En Grèce, les fêtes de fin d’année sont indissociables des grandes tablées familiales et des saveurs traditionnelles. Viandes, pommes de terre, salades, melomakarona et kourabiedes occupent une place de choix durant les fêtes, mais le dessert emblématique du Nouvel An reste sans conteste la vasilopita.

La vasilopita est un gâteau spécialement préparé pour célébrer la nouvelle année. Lors de sa préparation, on cache à l’intérieur un petit objet, le flouri, généralement une pièce de monnaie. Le gâteau est ensuite découpé en parts pour toutes les personnes présentes. Celui ou celle qui découvre le flouri est censé bénéficier de chance tout au long de l’année et reçoit souvent un petit cadeau porte-bonheur. Traditionnellement, une part est également réservée au Christ ou à Saint Basile, ainsi qu’à la maison elle-même.

La vasilopita est le plus souvent servie à la fin du repas du Nouvel An, le 1er janvier à midi. Toutefois, elle est presque toujours coupée également lors du réveillon du Nouvel An, juste après le passage à la nouvelle année. Beaucoup de Grecs préparent ainsi deux vasilopitas : l’une pour le réveillon entre amis et l’autre pour le repas familial du lendemain. En dehors du cadre privé, des vasilopitas sont également coupées dans les entreprises, les associations et les clubs.

La recette traditionnelle de la vasilopita s’apparente à un pain brioché, proche du tsoureki, à base de levure, de beurre, d’œufs et parfumé à la mastiha et au mahleb. Depuis quelques décennies, une version plus proche du cake s’est largement répandue, notamment en raison de sa simplicité et de sa popularité auprès des jeunes générations.

La vasilopita est souvent décorée de sucre glace, de glaçage ou de chocolat, et ornée du chiffre de la nouvelle année réalisé avec des amandes, du sucre, du chocolat ou des graines de grenade. Beaucoup privilégient encore la version faite maison, parfois issue d’une recette familiale transmise de génération en génération, même si les pâtisseries proposent aujourd’hui une grande variété de choix.

Il existe également de nombreuses variantes régionales. Dans certaines régions, la vasilopita est salée et prend la forme d’une tourte. En Thessalie, on prépare souvent une tourte au poulet, en Thrace une tourte à la viande, tandis qu’à Kavala, les versions au fromage ou au poireau sont courantes. Sur l’île de Zakynthos, la tradition veut que l’on coupe une kouloura, un pain aux raisins à base de vin, généralement la veille de Noël.

La tradition de la vasilopita est étroitement liée à Saint Basile, dont la fête est célébrée le 1er janvier. Contrairement à d’autres traditions européennes où des gâteaux similaires sont consommés à l’Épiphanie, la vasilopita est associée au Nouvel An en Grèce, Saint Basile étant considéré comme le porteur des dons et des bénédictions de la nouvelle année.

Saint Basile de Césarée, évêque du IVe siècle, était célèbre pour sa générosité et son engagement envers les plus démunis. Selon la tradition orthodoxe, afin de restituer des objets précieux collectés auprès de la population, il aurait fait cuire des pains dans lesquels il avait dissimulé ces biens, permettant à chacun de retrouver ce qui lui appartenait. C’est de cette légende que serait née la tradition de la vasilopita et du flouri.

The post Η βασιλόπιτα: το γλυκό που ανοίγει τη χρονιά appeared first on .

Το γλυκό αποτελεί μία από τις απολαύσεις της ζωής μας. Δεν είναι τυχαίο που μάλιστα, αρκετοί άνθρωποι θεωρούν το γλυκό να είναι μια στιγμή χαλάρωσης και ευχαρίστησης που συνδέεται με τη γευστική εμπειρία και την αίσθηση της απόλαυσης.

Ωστόσο, παρά την όμορφη αίσθηση, πολλοί άνθρωποι αποφεύγουν τα γλυκά σνακ λόγω των θερμίδων, της περιεκτικότητάς σε ζάχαρη ή ακόμα και λόγω ενοχών. Αν και η ζάχαρη και τα απλά σάκχαρα αποτελούν μέρος πολλών τροφίμων, υπάρχουν πλέον επιλογές που δίνουν την ευκαιρία να μειώσουμε τη ζάχαρη στη διατροφή μας και να ικανοποιήσουν την επιθυμία μας για κάτι γλυκό, χωρίς να έχουν χώρο οι ενοχές.

Ποια η θέση της ζάχαρης στη διατροφή μας;

Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή! Η ζάχαρη υπήρχε πάντα στη διατροφή μας και ίσως θα μπορούσα να πω ότι αποτελεί ένα φυσικό μέρος της.

Συχνά ο κόσμος όταν αναφέρεται στη ζάχαρη, δεν αναφέρεται στα φυσικά σάκχαρα των τροφίμων, όπως αυτά που περιέχονται στα φρούτα, το γάλα και το μέλι, αλλά σε επεξεργασμένα τρόφιμα και ποτά, όπου η ποσότητα είναι συνήθως μεγαλύτερη.

Η κατανάλωση της ζάχαρης δεν έχει αρνητικές συνέπειες από μόνη της. Όπως αναφέρει και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ), η κατανάλωση ελεύθερων σακχάρων είναι σημαντικό να παραμένει σε λιγότερο από το 10% της συνολικής ημερήσιας ενεργειακής πρόσληψης, τόσο για τους ενήλικες και όσο και για τα παιδιά.

Μάλιστα, για ακόμη μεγαλύτερο όφελος, ο ΠΟΥ συστήνει να περιορίζεται η κατανάλωση ελεύθερων σακχάρων σε λιγότερο από το 5% της συνολικής ημερήσιας ενεργειακής πρόσληψης, που ισοδυναμεί περίπου με 25 γραμμάρια (ή 6 κουταλάκια του γλυκού) ζάχαρης την ημέρα.

Πιο συγκεκριμένα, αυτό που χρειάζεται είναι την κατάλληλη επιλογή τροφών με λιγότερη ζάχαρη που να καλύπτουν τις ανάγκες μας για γλυκιά γεύση, χωρίς να υπερβαίνουν τις συνιστώμενες ποσότητες.

Υπάρχουν σνακ με γλυκιά γεύση και λιγότερη ζάχαρη;

Και η απάντηση είναι πως ναι! Υπάρχουν πολλές επιλογές για γλυκά σνακ με χαμηλότερη περιεκτικότητα σε ζάχαρη, που συνδυάζουν τόσο τη γεύση, όσο και τα οφέλη για την υγεία μας. Ακολουθούν μερικά παραδείγματα που αξίζει να δοκιμάσεις:

Γιαούρτι με φρούτα και μέλι

Το κλασσικό ελληνικό γιαούρτι χωρίς πρόσθετα σάκχαρα, μπορεί να αποτελέσει μια εξαιρετική βάση για γλυκά σνακ. Μπορείς να προσθέσεις φρέσκα ή κατεψυγμένα φρούτα όπως μύρτιλα, μούρα, μπανάνα ή μήλο και λίγη ποσότητα μελιού. Έτσι, θα έχεις ένα γλυκό με φυσικά σάκχαρα που συνδυάζουν την πρωτεΐνη για κορεσμό και ασβέστιο για την υγεία των οστών.

Φυσικά αποξηραμένα φρούτα

Τα αποξηραμένα φρούτα περιέχουν φυσικά σάκχαρα, το οποίο είναι απόλυτα φυσικό από τα φυσικά σάκχαρα των φρούτων. Μάλιστα, η περιεκτικότητα των σακχάρων τους είναι γενικά χαμηλότερη από τα επεξεργασμένα γλυκά.

Οι χουρμάδες, τα αποξηραμένα σύκα και τα δαμάσκηνα, οι αποξηραμένες σταφίδες και τα cranberries είναι εξαιρετικές επιλογές που μπορούν να σου προσφέρουν φυτικές ίνες και γλυκιά γεύση, ταυτόχρονα.

Να θυμάσαι όμως, ότι τα αποξηραμένα φρούτα είναι σημαντικό να καταναλώνονται με μέτρο, καθώς λόγω της μεθόδου παραγωγής τους περιέχουν περισσότερα σάκχαρα σε μικρότερο μέγεθος συγκριτικά με τη φρέσκια μορφή τους.

Μαύρη σοκολάτα

Αρκετές φορές έχω ακούσει τη φράση «Αν δεν είναι σοκολάτα, δεν είναι γλυκό» και με κάνουν να χαμογελάω. Η μαύρη σοκολάτα με περιεκτικότητα περισσότερο από 70% κακάο περιέχει λιγότερη ζάχαρη συγκριτικά με τη σοκολάτα γάλακτος.

Επιπλέον, η μαύρη σοκολάτα είναι πλούσια σε αντιοξειδωτικά που συνδέονται με την υγεία της καρδιάς και την προστασία από τις ελεύθερες ρίζες.

Όμως και εδώ πάλι θα σου θυμίσω ότι το μέγεθος της μερίδας που θα επιλέξεις θα κάνει τη διαφορά στην ποσότητα της ζάχαρης που θα δώσεις στον οργανισμό σου.

Μπορείς να συνδυάσεις λίγες σταγόνες μαύρης σοκολάτας πάνω από το ελληνικό γιαούρτι σου ή πάνω σε ψωμί με φυστικοβούτυρο, λίγη τριμμένη μαύρη σοκολάτα για να σου προσφέρει αυτή τη γλυκιά αίσθηση.

Μπισκότα τύπου μιράντα

Ένα ιδιαίτερα δημοφιλές γλυκό σνακ σε μικρούς και μεγάλους, που προσφέρει την επιλογή της χαμηλής περιεκτικότητας σε ζάχαρη είναι τα μπισκότα τύπου μιράντα. Είμαι σίγουρη ότι κι εσύ έχεις επιλέξει τουλάχιστον μία φορά αυτό το μπισκότο…Έτσι δεν είναι;

Πλέον έχεις την ευκαιρία να έχεις αυτή την κλασική επιλογή για πολλούς, σε συνδυασμό με την επιπλέον προστιθέμενη αξία της μειωμένης ζάχαρης και των ευεργετικών συστατικών.

Πιο συγκεκριμένα, τα μπισκότα τύπου μιράντα πλέον περιέχουν 30% λιγότερη ζάχαρη, καθώς και βιταμίνες του συμπλέγματος Β, βιταμίνη D, σίδηρο και ασβέστιο.

Θυμίζω ότι:

✔️ Οι βιταμίνες τους συμπλέγματος Β βοηθούν στο μεταβολισμό μας, στην υποστήριξη του νευρικού συστήματος, στην υγεία των μαλλιών και του δέρματος, κ.α.
✔️ Η βιταμίνη D είναι γνωστή για τη σημασία της στην απορρόφηση ασβεστίου και την υγεία των οστών.
✔️ Ο σίδηρος είναι απαραίτητος για την παραγωγή αιμοσφαιρίνης και τη μεταφορά οξυγόνου στο σώμα.

Συνδύασέ τα θρυμματισμένα με το αγαπημένο σου ελληνικό γιαούρτι ή ακόμα και σε συνδυασμό με λίγο φρούτο και ξηρούς καρπούς για να δημιουργήσεις ένα πιο χορταστικό και τραγανιστό γλυκό σνακ.

Είμαι σίγουρη ότι αφού τα δοκιμάσεις με αυτούς τους τρόπους θα μπορείς να ξέρεις ότι τα μπισκότα τύπου μιράντα με 30% λιγότερη ζάχαρη μπορούν να αποτελούν μια εξαιρετική επιλογή για όσους αναζητούν ένα γλυκό σνακ και, ταυτόχρονα προσφέρουν μια αίσθηση ικανοποίησης με θρεπτικά συστατικά που ωφελούν τον οργανισμό.

Η σημασία της μέτριας κατανάλωσης ζάχαρης

Να θυμάσαι ότι η μείωση της ζάχαρης στη διατροφή μας δεν σημαίνει ότι πρέπει να στερηθούμε τη γλυκιά γεύση. Είναι σημαντικό να επιλέγεις τρόφιμα που σου προσφέρουν την απόλαυση που θέλεις, με λιγότερη ζάχαρη και περισσότερα οφέλη για την υγεία και την ευεξία σου.

Επιλογές, όπως τα γιαούρτια με φρούτα, η μαύρη σοκολάτα, τα αποξηραμένα φρούτα και τα μπισκότα τύπου μιράντα με 30% λιγότερη ζάχαρη βλέπεις ότι μπορεί να προσφέρουν μια ισορροπία γεύσης και θρεπτικών συστατικών, διατηρώντας μια υγιεινή και απολαυστική διατροφή.

Κλείνοντας λοιπόν, η διατροφική εκπαίδευση, η ευαισθητοποίηση σχετικά με την κατανάλωση της ζάχαρης, καθώς και η ανάπτυξη νέων επιλογών με λιγότερη ζάχαρη μπορούν να κάνουν τη διαφορά στην καθημερινή μας διατροφή.

Η Ελένη Τσαχάκη είναι Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, M.Sc. με μετεκπαιδεύσεις στην τροποποίηση της διατροφικής συμπεριφοράς και τον τρόπο σκέψης γύρω από τη διατροφή. Ως αποτέλεσμα αυτών, μπορεί και αναγνωρίζει σύντομα λανθασμένα μοτίβα συμπεριφοράς και να βοηθά τους ανθρώπους να αποκτήσουν την ευεξία τους.

Μέσα στις συνεδρίες, χρησιμοποιεί νέες ιδέες και ειδικές τεχνικές που συνδυάζουν τη διατροφή, τη νευρολογία και τη ψυχολογία, καθώς και άλλες επιστήμες, παρέχοντας μία ολιστική προσέγγιση στη βελτίωση της ποιότητας ζωής. Παρέχει τις υπηρεσίες της, στο προσωπικό της διαιτολογικό γραφείο στη Γλυφάδα (Νότια Προάστια), καθώς και εξ’αποστάσεως (online).

To άρθρο δημοσιεύτηκε στο MedNutrition και μπορείτε να το βρείτε, εδώ.

Φωτογραφίες: Newsville.be

The post Υπάρχει Γλυκό σνακ με λιγότερη Ζάχαρη; appeared first on .

Δεύτερος προστατευόμενος όρος από σήμερα, η «Lenticchia di Matera» είδος φακής το οποίο παράγεται στην περιοχή γύρω από την Altamura, μια κοινότητα που βρίσκεται στην Απουλία της νότιας Ιταλίας. Η φακή αυτή είναι χαρακτηριστική της περίφημης μεσογειακής διατροφής λόγω της υψηλής περιεκτικότητάς της σε  πρωτεΐνη, γεγονός που επέτρεψε στους τοπικούς πληθυσμούς να περιορίσουν την κατανάλωση κρέατος.

Οι δύο νέες ονομασίες θα προστεθούν στα περισσότερα από 1415 ήδη προστατευόμενα προϊόντα, ο κατάλογος των οποίων είναι διαθέσιμος στη βάση δεδομένων DOOR. Για περισσότερες πληροφορίες, βλέπε επίσης τις σελίδες σχετικά με την πολιτική ποιότητας.

Πηγή: europa.eu

The post To ροδίτικο μελεκούνι δεν είναι μόνο γλυκό … είναι πλέον και προστατευμένο! appeared first on .