Η Ευρώπη διαθέτει αποθέματα αεροπορικού καυσίμου για περίπου έξι εβδομάδες, σύμφωνα με τον επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, Φατίχ Μπιρόλ. Η προειδοποίηση αυτή έρχεται σε μια περίοδο αυξημένης αστάθειας στις παγκόσμιες ενεργειακές αγορές, λόγω των γεωπολιτικών εντάσεων στη Μέση Ανατολή.
Κομβικό σημείο της κρίσης αποτελεί το Στενό του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορικού πετρελαίου. Ο Μπιρόλ χαρακτήρισε την κατάσταση ως τη «μεγαλύτερη ενεργειακή κρίση που έχουμε αντιμετωπίσει ποτέ», επισημαίνοντας ότι μια παρατεταμένη διακοπή ή αποκλεισμός της περιοχής θα είχε σοβαρές συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι επιπτώσεις περιλαμβάνουν αυξήσεις στις τιμές του πετρελαίου, του φυσικού αερίου και της ηλεκτρικής ενέργειας, με αποτέλεσμα ενίσχυση του πληθωρισμού και επιβράδυνση της οικονομικής ανάπτυξης. Οι πρώτες και πιο έντονες πιέσεις εντοπίζονται στην Ασία, με χώρες όπως η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα, η Ινδία και η Κίνα να εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις ενεργειακές ροές της Μέσης Ανατολής, ενώ στη συνέχεια οι επιπτώσεις αναμένεται να επεκταθούν στην Ευρώπη και την Αμερική.
Ο Μπιρόλ προειδοποίησε επίσης ότι, εάν το Στενό του Ορμούζ παραμείνει κλειστό ή δυσλειτουργεί για μεγάλο διάστημα, είναι πιθανό να δούμε σύντομα ακυρώσεις διεθνών πτήσεων λόγω έλλειψης αεροπορικών καυσίμων.
Πέρα από το άμεσο ενεργειακό πρόβλημα, ο επικεφαλής του ΙΕΑ τόνισε ότι περισσότερα από 110 δεξαμενόπλοια και 15 πλοία LNG παραμένουν εγκλωβισμένα στον Περσικό Κόλπο, ενώ πάνω από 80 κρίσιμες ενεργειακές εγκαταστάσεις έχουν υποστεί ζημιές, εκ των οποίων πάνω από το ένα τρίτο χαρακτηρίζονται σοβαρές ή πολύ σοβαρές. Ακόμη και σε περίπτωση αποκλιμάκωσης, η πλήρης αποκατάσταση της παραγωγής μπορεί να χρειαστεί έως και δύο χρόνια.
Ήδη, οι πιέσεις αποτυπώνονται και στον αεροπορικό κλάδο. Η Lufthansa ανακοίνωσε τη διακοπή λειτουργίας της περιφερειακής θυγατρικής της CityLine, επικαλούμενη το αυξημένο κόστος καυσίμων και τις απεργίες. Παράλληλα, προχωρά σε περικοπές δρομολογίων και μείωση στόλου, τόσο σε κοντινές όσο και σε υπερατλαντικές πτήσεις.
Την ίδια στιγμή, η KLM ανακοίνωσε την ακύρωση περίπου 160 πτήσεων στην Ευρώπη, εξαιτίας της αύξησης του κόστους καυσίμων, αν και διευκρίνισε ότι δεν αντιμετωπίζει άμεση έλλειψη καυσίμου.
Ο Μπιρόλ κατέληξε ότι η τρέχουσα κρίση μπορεί να αναδιαμορφώσει τον παγκόσμιο ενεργειακό χάρτη και να ενισχύσει τη στροφή προς εναλλακτικές μορφές ενέργειας, όπως η πυρηνική, υπογραμμίζοντας ότι η ενέργεια και η γεωπολιτική παραμένουν βαθιά αλληλένδετες.
L’Europe face à des stocks critiques de carburant aérien en pleine crise énergétique
L’Agence internationale de l’énergie avertit de possibles annulations de vols et d’un choc mondial, alors que les tensions dans le détroit d’Hormuz perturbent les flux énergétiques essentiels.
L’Europe dispose de réserves de carburant aviation pour environ six semaines, selon le directeur exécutif de l’Agence internationale de l’énergie, Fatih Birol. Cette alerte intervient dans un contexte de forte instabilité des marchés énergétiques mondiaux liée aux tensions géopolitiques au Moyen-Orient.
Le point central de la crise est le détroit d’Hormuz, par lequel transite environ 20% du pétrole mondial échangé. M. Birol a qualifié la situation de « plus grande crise énergétique jamais rencontrée », avertissant qu’un blocage prolongé aurait des conséquences majeures sur l’économie mondiale.
Selon lui, les effets se traduisent par une hausse des prix du pétrole, du gaz naturel et de l’électricité, alimentant l’inflation et ralentissant la croissance économique. Les premières pressions se font sentir en Asie, notamment au Japon, en Corée du Sud, en Inde et en Chine, fortement dépendants des approvisionnements du Moyen-Orient, avant de s’étendre à l’Europe et au continent américain.
Il a également averti que si le détroit d’Hormuz reste fermé ou perturbé, des annulations de vols internationaux pourraient rapidement apparaître en raison d’une pénurie de carburant aviation.
Au-delà du choc immédiat sur les marchés, plus de 110 pétroliers et 15 méthaniers restent bloqués dans le golfe Persique, tandis que plus de 80 infrastructures énergétiques ont été endommagées, dont plus d’un tiers de manière sévère ou très sévère. Même en cas d’accord de paix, la reprise complète de la production pourrait prendre jusqu’à deux ans.
Le secteur aérien est déjà sous pression. Lufthansa a annoncé la fermeture de sa filiale régionale CityLine, en raison de la hausse des coûts du carburant et des grèves. Le groupe réduit également ses capacités sur les lignes court, moyen et long-courrier.
De son côté, KLM a annoncé l’annulation d’environ 160 vols en Europe, invoquant l’augmentation des coûts du kérosène, tout en affirmant ne pas faire face à une pénurie immédiate de carburant.
Fatih Birol estime enfin que cette crise pourrait redessiner la carte énergétique mondiale et accélérer la transition vers d’autres sources d’énergie, rappelant que l’énergie et la géopolitique restent profondément liées.