Η μεγαλύτερη ευρωπαϊκή έρευνα αποκαλύπτει νέες τάσεις
Η πιο εκτεταμένη ευρωπαϊκή μελέτη για τη χρήση ναρκωτικών, μέσω ανάλυσης αστικών λυμάτων, καταγράφει μια αγορά σε διαρκή μεταβολή, με έντονη αύξηση σε ορισμένες ουσίες και υποχώρηση σε άλλες. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από το δίκτυο SCORE σε συνεργασία με τον Οργανισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα Ναρκωτικά (EUDA) και κάλυψε 115 πόλεις σε 25 χώρες, αναλύοντας δείγματα που αντιστοιχούν σε περίπου 72 εκατομμύρια ανθρώπους.
Η μέθοδος βασίζεται στην ανίχνευση καταλοίπων ουσιών στα λύματα, προσφέροντας μια ρεαλιστική και άμεση εικόνα της κατανάλωσης σε επίπεδο πληθυσμού, χωρίς να εξαρτάται από δηλώσεις χρηστών ή έρευνες.
Άνοδος για κοκαΐνη και κεταμίνη, πτώση για MDMA
Τα στοιχεία δείχνουν σαφή ενίσχυση της παρουσίας διεγερτικών ουσιών. Η κοκαΐνη κατέγραψε αύξηση περίπου 22% μεταξύ 2024 και 2025, με υψηλά επίπεδα κυρίως στη δυτική και νότια Ευρώπη, ιδίως σε χώρες όπως το Βέλγιο, η Ισπανία και η Ολλανδία.
Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η άνοδος της κεταμίνης, της οποίας τα κατάλοιπα αυξήθηκαν κατά σχεδόν 41%, επιβεβαιώνοντας τη διεύρυνση της χρήσης της σε πολλές ευρωπαϊκές πόλεις.
Αντίθετα, το MDMA (έκσταση) σημείωσε αισθητή πτώση, με μείωση περίπου 16% στα επίπεδα που ανιχνεύθηκαν στα λύματα. Η υποχώρηση ήταν ιδιαίτερα εμφανής σε πόλεις της Κεντρικής Ευρώπης, ξεπερνώντας ακόμη και τα επίπεδα μείωσης που είχαν καταγραφεί την περίοδο των lockdown.
Διαφοροποιήσεις ανά ουσία και γεωγραφία
Η εικόνα για άλλες ουσίες είναι πιο σύνθετη. Η αμφεταμίνη και η μεθαμφεταμίνη εμφανίζουν έντονες διαφοροποιήσεις ανά περιοχή, με υψηλότερα επίπεδα στη βόρεια και κεντρική Ευρώπη και χαμηλότερα στον νότο.
Η κάνναβη παρουσιάζει μικτές τάσεις, με άλλες πόλεις να καταγράφουν αύξηση και άλλες μείωση, γεγονός που επιβεβαιώνει τη μεταβαλλόμενη φύση της χρήσης της στην Ευρώπη.
Παρά τις διαφορές, ένα βασικό συμπέρασμα παραμένει: όλες οι εξεταζόμενες ουσίες εντοπίστηκαν σχεδόν σε κάθε πόλη, γεγονός που υπογραμμίζει τον γενικευμένο χαρακτήρα του φαινομένου.
Η «γεωγραφία» της κατανάλωσης και τα πρότυπα της εβδομάδας
Η ανάλυση αποκαλύπτει και σαφή χρονικά μοτίβα. Σε πάνω από το 75% των πόλεων, τα επίπεδα κοκαΐνης και MDMA αυξάνονται αισθητά το Σαββατοκύριακο, επιβεβαιώνοντας τη σύνδεσή τους με τη νυχτερινή ζωή και τη διασκέδαση.
Αντίθετα, ουσίες όπως η αμφεταμίνη και η κάνναβη παρουσιάζουν πιο ομοιόμορφη κατανομή μέσα στην εβδομάδα, γεγονός που υποδηλώνει διαφορετικά πρότυπα χρήσης.
Ένα δυναμικό και εξελισσόμενο φαινόμενο
Σύμφωνα με τους ερευνητές, η εικόνα που προκύπτει είναι αυτή μιας διάχυτης, ποικιλόμορφης και συνεχώς εξελισσόμενης αγοράς ναρκωτικών στην Ευρώπη. Τα δεδομένα από τα λύματα επιβεβαιώνουν ότι η χρήση ουσιών δεν είναι μόνο εκτεταμένη, αλλά και μεταβαλλόμενη, επηρεαζόμενη από κοινωνικές συνθήκες, διαθεσιμότητα και νέες τάσεις.
Les eaux usées révèlent une Europe en mutation: hausse des stimulants, recul de l’ecstasy
Une radiographie inédite de la consommation en Europe
L’analyse des eaux usées à grande échelle offre aujourd’hui une lecture précise des habitudes de consommation de drogues en Europe. L’étude menée dans plus d’une centaine de villes met en évidence un paysage en mutation, où certaines substances gagnent du terrain tandis que d’autres reculent.
Cette approche scientifique permet d’obtenir une vision concrète et quasi instantanée des usages, en mesurant directement les traces chimiques laissées par les consommateurs dans les réseaux d’assainissement.
Des stimulants en forte progression
Les résultats montrent une progression marquée de plusieurs drogues stimulantes. La cocaïne continue de s’imposer dans de nombreuses métropoles européennes, avec une hausse significative et une forte présence en Europe occidentale.
La kétamine, quant à elle, connaît une expansion encore plus rapide, confirmant son installation durable dans les pratiques de consommation contemporaines.
À l’inverse, la MDMA enregistre un recul notable, signe possible d’une évolution des habitudes festives et des préférences des usagers.
Des tendances contrastées selon les régions
L’étude met en lumière une Europe fragmentée en termes de consommation. Les drogues de synthèse comme les amphétamines restent plus présentes dans certaines zones du nord et du centre, tandis que d’autres régions affichent des niveaux plus faibles.
Le cannabis, de son côté, ne suit pas une trajectoire uniforme, avec des variations importantes selon les villes et les contextes locaux.
Malgré ces différences, un constat s’impose: la consommation de drogues est largement répandue, toutes les substances étudiées étant détectées dans la grande majorité des villes participantes.
Des usages liés aux rythmes urbains
L’analyse temporelle révèle également des comportements distincts. Les concentrations de cocaïne et de MDMA augmentent nettement durant le week-end, traduisant leur lien avec les activités festives.
D’autres substances, en revanche, s’inscrivent dans des usages plus réguliers, répartis tout au long de la semaine.
Un phénomène en constante évolution
Au final, cette étude confirme que le marché des drogues en Europe est loin d’être statique. Il évolue rapidement, porté par des dynamiques sociales, économiques et culturelles, et nécessite une observation continue pour mieux orienter les პოლიტiques de santé publique et de prévention.