Η βαλίτσα μπορεί να κοστίσει ζωές
Οι επιβάτες που, σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης κατά τη διάρκεια μιας πτήσης, σταματούν για να πάρουν τις αποσκευές τους ή να καταγράψουν το περιστατικό με το κινητό τους τηλέφωνο, θέτουν σε κίνδυνο τόσο τη δική τους ζωή όσο και τη ζωή των υπολοίπων επιβαινόντων. Αυτό είναι το βασικό μήνυμα της νέας εκστρατείας ενημέρωσης που ξεκίνησε η Διεθνής Ένωση Αερομεταφορών (IATA).
Η καμπάνια, με τίτλο «Save a Life, Not a Bag» («Σώστε μια ζωή, όχι μια βαλίτσα»), έχει στόχο να υπενθυμίσει στους ταξιδιώτες τις βασικές αρχές συμπεριφοράς κατά τη διάρκεια μιας εκκένωσης αεροσκάφους.
Κάθε δευτερόλεπτο μετράει
Σύμφωνα με την IATA, η μεταφορά χειραποσκευών κατά την εκκένωση μπορεί να επιβραδύνει σημαντικά την έξοδο των επιβατών, να μπλοκάρει διαδρόμους και εξόδους κινδύνου, να προκαλέσει τραυματισμούς και να δυσκολέψει το έργο του πληρώματος και των διασωστών.
Τα αεροσκάφη σχεδιάζονται ώστε να μπορούν να εκκενωθούν πλήρως μέσα σε 90 δευτερόλεπτα, ακόμη και υπό δύσκολες συνθήκες. Ωστόσο, οι αποσκευές μπορεί να προκαλέσουν σοβαρά προβλήματα: να καταστρέψουν τις φουσκωτές τσουλήθρες διαφυγής, να εμποδίσουν τον φωτισμό των εξόδων κινδύνου ή να σφηνώσουν σε καθίσματα και εξοπλισμό.
Πολλοί επιβάτες αγνοούν τους κανόνες
Έρευνα που πραγματοποιήθηκε σε ταξιδιώτες από τη Σιγκαπούρη, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Ηνωμένο Βασίλειο έδειξε ότι μόλις το 61% των επιβατών γνωρίζει σωστά τους κανόνες ασφαλείας που ισχύουν σε περίπτωση εκκένωσης.
Ο ανώτερος αντιπρόεδρος επιχειρήσεων και ασφάλειας της IATA, Nick Careen, δήλωσε χαρακτηριστικά ότι «τέσσερις στους δέκα επιβάτες δεν γνωρίζουν καν ότι αναμένεται να αφήσουν πίσω τις αποσκευές τους».
Ο ίδιος μάλιστα υποστήριξε πως, εάν υπήρχε η δυνατότητα, θα έβλεπε θετικά την επιβολή προστίμων σε όσους παραβιάζουν τον κανονισμό, τονίζοντας ότι το σημαντικότερο είναι να εγκαταλείπονται οι χειραποσκευές κατά την εκκένωση.
Τα κινητά τηλέφωνα και η τάση για βιντεοσκόπηση
Παρότι τα περιστατικά πλήρους εκκένωσης αεροσκαφών παραμένουν σχετικά σπάνια — υπολογίζονται περίπου σε 30 περιπτώσεις ετησίως παγκοσμίως — τα τελευταία χρόνια έχει αυξηθεί η συζήτηση γύρω από τη συμπεριφορά των επιβατών.
Βίντεο από πρόσφατα συμβάντα, μεταξύ των οποίων και περιστατικά που σχετίζονται με πυρκαγιές από μπαταρίες ηλεκτρονικών συσκευών, έχουν δείξει επιβάτες να τραβούν βίντεο ή να αναζητούν τις αποσκευές τους αντί να εγκαταλείπουν άμεσα το αεροσκάφος.
Η πρακτική αυτή θεωρείται ιδιαίτερα επικίνδυνη, καθώς ακόμη και μικρές καθυστερήσεις μπορούν να αποβούν καθοριστικές σε μια κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Τι συνιστά η IATA
Η IATA καλεί τους ταξιδιώτες να ακολουθούν χωρίς καθυστέρηση τις οδηγίες του πληρώματος, να αποφεύγουν τη λήψη φωτογραφιών ή βίντεο κατά τη διάρκεια μιας εκκένωσης και να παραμένουν ψύχραιμοι.
Παράλληλα, προτείνει στους επιβάτες να έχουν από πριν εύκολη πρόσβαση στα απολύτως απαραίτητα αντικείμενα, όπως διαβατήριο, χρήματα και τυχόν φάρμακα, ώστε να μην αισθανθούν την ανάγκη να αναζητήσουν αποσκευές σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.
« Sauvez une vie, pas votre valise » : l’IATA rappelle les règles essentielles lors d’une évacuation d’avion
Une campagne internationale met en garde contre les comportements qui peuvent ralentir une évacuation et mettre en danger l’ensemble des passagers
Des gestes qui peuvent avoir de lourdes conséquences
Lorsqu’un incident survient à bord d’un avion, chaque seconde compte. Pourtant, de nombreux voyageurs continuent de récupérer leurs bagages à main ou de filmer la scène avec leur téléphone avant de quitter l’appareil. Pour l’Association internationale du transport aérien (IATA), ces comportements représentent un risque réel pour la sécurité collective.
C’est dans ce contexte que l’organisation a lancé la campagne « Save a Life, Not a Bag », destinée à rappeler les réflexes à adopter en cas d’évacuation d’urgence.
Une évacuation doit rester rapide et fluide
Selon l’IATA, les bagages à main peuvent fortement ralentir la sortie des passagers en obstruant les allées et les issues de secours. Ils risquent également de blesser d’autres voyageurs ou de compliquer le travail des équipages et des services de secours.
Les avions commerciaux sont conçus pour être évacués en moins de 90 secondes, mais cet objectif devient beaucoup plus difficile à atteindre lorsque certains passagers tentent d’emporter leurs effets personnels. Les valises peuvent aussi endommager les toboggans de secours ou gêner la visibilité des chemins d’évacuation.
Une méconnaissance persistante des consignes
Une enquête menée auprès de voyageurs au Royaume-Uni, aux Émirats arabes unis et à Singapour montre que seuls six passagers sur dix connaissent correctement les règles à respecter lors d’une évacuation.
Pour Nick Careen, responsable des opérations et de la sécurité à l’IATA, cette situation reste préoccupante. Il estime qu’une part importante des voyageurs ignore encore qu’il est obligatoire de laisser ses bagages derrière soi lorsqu’un ordre d’évacuation est donné.
L’effet des réseaux sociaux
Les images tournées lors d’incidents récents ont également mis en lumière un autre phénomène : la tentation de filmer plutôt que d’évacuer immédiatement. Des séquences devenues virales montrent des passagers utilisant leur smartphone alors que les procédures d’urgence sont en cours.
Même si les évacuations complètes demeurent rares — une trentaine de cas par an dans le monde selon les estimations du secteur — les spécialistes rappellent que les situations impliquant des fumées ou des incendies, notamment liés à des batteries au lithium, exigent une réaction rapide et disciplinée.
Les recommandations aux voyageurs
L’IATA invite les passagers à écouter attentivement les consignes de sécurité, à suivre sans hésitation les instructions de l’équipage et à quitter l’appareil immédiatement lorsqu’une évacuation est ordonnée.
L’organisation conseille également de conserver sur soi les documents et objets indispensables, comme le passeport, l’argent ou les médicaments, afin d’éviter toute tentation de retourner chercher un bagage dans une situation critique.
Pour les professionnels de l’aviation, le message est simple : en cas d’urgence, sauver sa vie et celle des autres doit toujours passer avant ses effets personnels.