Το Άμστερνταμ ετοιμάζεται να προχωρήσει σε μία από τις πιο φιλόδοξες πολιτικές διαχείρισης του τουρισμού στην Ευρώπη, παρουσιάζοντας ένα νέο σχέδιο που στοχεύει στην αντιμετώπιση του φαινομένου του υπερτουρισμού. Οι προτάσεις της νέας δημοτικής αρχής περιλαμβάνουν τη σταδιακή αύξηση του τουριστικού φόρου στο 20% έως το 2030, το ενδεχόμενο κλείσιμο του τερματικού σταθμού κρουαζιέρας της πόλης, καθώς και μια σειρά μέτρων που αποσκοπούν στη βελτίωση της καθημερινότητας των κατοίκων.
Παρότι ο τουρισμός εξακολουθεί να αποτελεί βασικό πυλώνα της τοπικής οικονομίας, οι δημοτικές αρχές εκτιμούν ότι ο αριθμός των επισκεπτών έχει πλέον φτάσει σε επίπεδα που επηρεάζουν σημαντικά τη λειτουργία της πόλης, τους δημόσιους χώρους και την ποιότητα ζωής των μόνιμων κατοίκων.
Σήμερα, το Άμστερνταμ διαθέτει ήδη έναν από τους υψηλότερους τουριστικούς φόρους διαμονής στην Ευρώπη, ο οποίος ανέρχεται στο 12% του κόστους διαμονής. Σύμφωνα με το νέο σχέδιο, το ποσοστό αυτό θα αυξηθεί στο 16% το 2027 και στη συνέχεια θα ενισχύεται κατά μία ποσοστιαία μονάδα κάθε χρόνο, μέχρι να φτάσει το 20% το 2030, το υψηλότερο ποσοστό στην ευρωπαϊκή ήπειρο.
Η δημοτική αρχή υποστηρίζει ότι τα πρόσθετα έσοδα θα χρησιμοποιηθούν για τη συντήρηση των δημόσιων υποδομών, την ενίσχυση της ασφάλειας και τη βελτίωση του αστικού περιβάλλοντος. Η λογική πίσω από το μέτρο είναι ότι οι επισκέπτες θα πρέπει να συμβάλλουν περισσότερο στο κόστος που συνεπάγεται η διαχείριση των αυξημένων τουριστικών ροών.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί και η πρόταση για το κλείσιμο του τερματικού σταθμού κρουαζιέρας της πόλης. Η δημοτική συμμαχία δηλώνει ότι επιθυμεί να τερματίσει σταδιακά τη δυνατότητα πρόσβασης στο Άμστερνταμ μέσω θαλάσσιων κρουαζιερόπλοιων, εξετάζοντας εναλλακτικές λύσεις σε συνεργασία με τις περιφερειακές και εθνικές αρχές. Η πόλη έχει ήδη περιορίσει τα τελευταία χρόνια την κρουαζιέρα, καθώς πολλοί θεωρούν ότι συμβάλλει δυσανάλογα στον συνωστισμό και στην περιβαλλοντική επιβάρυνση, χωρίς να αποφέρει ανάλογα οικονομικά οφέλη.
Παράλληλα, σχεδιάζεται μια ευρύτερη αναμόρφωση του ιστορικού κέντρου, με παρεμβάσεις που αποσκοπούν στη διαφοροποίηση των δραστηριοτήτων και στη μείωση της εξάρτησης της περιοχής από τον τουρισμό. Στο πλαίσιο αυτό εξετάζεται η αγορά ακινήτων και επιχειρήσεων από τον δήμο, καθώς και η αύξηση των τελών που καταβάλλουν οι εταιρείες τουριστικών σκαφών και καναλόπλοιων.
Η νέα στρατηγική προβλέπει επίσης τον περιορισμό των ενεργειών προβολής της πόλης προς τους τουρίστες. Η χρηματοδότηση του οργανισμού Amsterdam & Partners, που διαχειρίζεται το γνωστό brand «I amsterdam», αναμένεται να μειωθεί, ενώ ορισμένες καμπάνιες προσέλκυσης επισκεπτών ενδέχεται να καταργηθούν πλήρως.
Την ίδια στιγμή, εγκαταλείπεται ένα από τα πλέον αμφιλεγόμενα σχέδια της προηγούμενης δημοτικής διοίκησης: η δημιουργία ενός μεγάλου Erotic Centre στο νότιο Άμστερνταμ. Το έργο είχε σχεδιαστεί με στόχο τη μεταφορά μέρους της δραστηριότητας της Red Light District σε άλλη περιοχή της πόλης, όμως η νέα διοίκηση προτιμά πλέον μικρότερες παρεμβάσεις για την αποσυμφόρηση του ιστορικού κέντρου.
Οι νέες πρωτοβουλίες εντάσσονται σε μια ευρύτερη προσπάθεια που το Άμστερνταμ εφαρμόζει εδώ και χρόνια για τον περιορισμό του μαζικού τουρισμού. Ήδη από το 2021, η πόλη είχε θεσπίσει ανώτατο όριο 20 εκατομμυρίων διανυκτερεύσεων ετησίως, αποτελώντας μία από τις πρώτες ευρωπαϊκές πόλεις που προχώρησαν σε τέτοιο μέτρο. Ωστόσο, το όριο αυτό ξεπερνιέται συστηματικά. Το 2024 καταγράφηκαν 22,9 εκατομμύρια διανυκτερεύσεις, ενώ οι εκτιμήσεις για το 2025 κάνουν λόγο για 23 έως 26 εκατομμύρια.
Τα τελευταία χρόνια η πόλη έχει ήδη παγώσει την ανάπτυξη νέων ξενοδοχείων, έχει αυστηροποιήσει τους κανόνες για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις, έχει περιορίσει τις κρουαζιέρες και έχει εφαρμόσει την πολυσυζητημένη καμπάνια «Stay Away», η οποία απευθυνόταν σε επισκέπτες που συνδέονται με ενοχλητικές ή αντικοινωνικές συμπεριφορές.
Η νέα συμφωνία της δημοτικής αρχής αναμένεται να συζητηθεί επίσημα μέσα στον Ιούνιο και θα αποτελέσει τον οδικό χάρτη της πόλης για τα επόμενα τέσσερα χρόνια. Εφόσον εγκριθούν οι επιμέρους προτάσεις από το δημοτικό συμβούλιο, το Άμστερνταμ θα βρεθεί στην πρώτη γραμμή της ευρωπαϊκής προσπάθειας για την αντιμετώπιση του υπερτουρισμού, αποτελώντας ενδεχομένως πρότυπο για πολλές ακόμη δημοφιλείς τουριστικές πόλεις.
Amsterdam veut freiner le surtourisme avec une taxe touristique de 20 % et la fin annoncée des croisières
La capitale néerlandaise prépare une série de mesures ambitieuses afin de mieux protéger ses habitants et son cadre de vie face à une fréquentation touristique record
Confrontée depuis plusieurs années à une croissance continue du nombre de visiteurs, Amsterdam entend franchir une nouvelle étape dans sa politique de régulation du tourisme. La nouvelle majorité municipale a présenté un programme qui vise à rééquilibrer la relation entre activité touristique et qualité de vie locale, en misant sur une fiscalité renforcée, une réduction de certaines formes de tourisme de masse et une transformation du centre historique.
La mesure la plus marquante concerne la taxe de séjour, déjà parmi les plus élevées d’Europe. Aujourd’hui fixée à 12 % du prix de l’hébergement, elle pourrait atteindre 20 % d’ici 2030. Une première hausse à 16 % est envisagée pour 2027, avant une augmentation progressive les années suivantes. La municipalité estime que les visiteurs doivent participer davantage aux coûts liés à l’entretien des espaces publics, à la sécurité et aux infrastructures urbaines.
Autre changement majeur : l’avenir du terminal de croisière est désormais remis en question. Les autorités souhaitent étudier les possibilités de mettre fin à l’arrivée des grands navires de croisière dans la capitale. Cette forme de tourisme est régulièrement critiquée pour son impact environnemental, la pression qu’elle exerce sur les quartiers centraux et les bénéfices économiques jugés limités par rapport au tourisme traditionnel.
La ville souhaite également repenser le fonctionnement de son centre historique. Des acquisitions immobilières et des interventions ciblées pourraient permettre de diversifier les activités économiques et de réduire la domination des commerces exclusivement destinés aux touristes. Les opérateurs de bateaux touristiques et autres activités nautiques pourraient également être davantage mis à contribution financièrement.
Dans le même esprit, Amsterdam envisage de réduire ses efforts de promotion touristique. Le soutien public à l’organisme chargé de la marque « I amsterdam » devrait être revu à la baisse, tandis que certaines campagnes destinées à attirer davantage de visiteurs pourraient disparaître.
Le nouvel exécutif municipal a par ailleurs décidé d’abandonner le projet de centre érotique géant qui devait voir le jour dans le sud de la ville. Présentée auparavant comme une solution pour réduire la pression sur le célèbre Quartier Rouge, cette initiative laisse désormais place à des mesures plus ciblées et de plus petite ampleur.
Ces propositions s’inscrivent dans une stratégie engagée depuis plusieurs années contre le surtourisme. Malgré un plafond fixé à 20 millions de nuitées par an depuis 2021, Amsterdam continue d’enregistrer des chiffres supérieurs à cet objectif. En 2024, la ville a comptabilisé près de 23 millions de nuitées, et les prévisions pour 2025 annoncent une nouvelle hausse.
Gel de nouveaux hôtels, réglementation plus stricte des locations touristiques, limitation des croisières et campagne « Stay Away » destinée à décourager certains comportements problématiques : les autorités ont déjà multiplié les initiatives. Pourtant, la fréquentation touristique poursuit sa progression.
Le débat sur ce nouveau programme doit se tenir dans les prochains jours. Si les mesures sont validées, Amsterdam renforcera encore sa position de ville pionnière en Europe dans la recherche d’un modèle touristique plus durable, où l’attractivité internationale ne se ferait plus au détriment du quotidien des habitants.